681197.2’NCİ ANA BKM. FB.MD.LÜĞÜ MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞI.18.10.2017

681197.2’NCİ ANA BKM. FB.MD.LÜĞÜ MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞI.18.10.2017

ERÜ’DE GELENEKSEL EL SANATLARI SERGİSİ İLGİ GÖRÜYOR

ERÜ’DE GELENEKSEL EL SANATLARI SERGİSİ İLGİ GÖRÜYOR

AMATÖR SPOR HAFTASI HENTBOL MÜSABAKALARI SONA ERDİ

AMATÖR SPOR HAFTASI HENTBOL MÜSABAKALARI SONA ERDİ

KOCASİNAN’DA ULUSLARARASI FUTBOL TURNUVASI

KOCASİNAN’DA ULUSLARARASI FUTBOL TURNUVASI

KAYSERİSPOR, KONYA MAÇI İLE YARALARINI SARACAK

KAYSERİSPOR, KONYA MAÇI İLE YARALARINI SARACAK

KIRIM BAHÇESARAY ÇEŞMESİ ŞİİRİ İLE PUŞKİN
  • BEYHANASMA
    • BEYHAN ASMA
    • BEYHANASMA@kayserihakimiyet2000.com
    • 13 Mayıs 2016 - 19:07:28

Kırım’ın Bahçesaray şehrinde bulunan Hansaray’ın en meşhur yelerinin başında Gözyaşı Çeşmesi gelir. Kırım Hanı Giray Han tarafından, çok sevdiği ve genç yaşta ölen eşi Dilara’nın anısına “Dünya durdukça bu çeşme de benim gibi ağlasın” diyerek Ömer usta’ya 1763 yılında bu çeşmeyi yaptırmıştır.Bazı kaynaklara göre ise; Güçlü Kırım Hanı Kırım Giray hareminde Maria Potocka adında Leh asıllı genç bir bayanı görür görmez aşık olur. Bayan, Kırım hanının aşkına karşılık vermez ve ölür. Giray öylesine üzülür ki, aşkını ifade etmek için en iyi heykeltıraşına taştan bir ağlayan heykel yapmasını emreder. Ve böylece şiirlere konu olan dillere destan Bahçesaray Çeşmesi yaratılmış olur. Çeşme asıl yerindeyken her bir su damlasının çıkardığı ses, akustiğin de yardımıyla insana ağlama-hıçkırık sesi gibi gelir ve dinleyeni derinden etkilermiş. Çariçe II. Yekaterina’nın direktifleriyle çeşme bugünkü yerine konulunca, çeşmenin bu orjinalliği de ortadan kaybolmuştur. Çeşmenin üzerindeki şekillerin anlamları da çeşmenin yapılış hikâyesini destekler mahiyettedir.Yapılış hikayesi ve tarihte bıraktığı izler, bu mütevazi sel sebilin ziyaretçilerini derinden etkilemiş ve ününün dört bir yana yayılmasını sağlamıştır. Çeşme yapıldığı tarihten itibaren “Gözyaşı Çeşmesi” olarak anılmıştır. İşte o günden beri çeşmenin su haznesine konulan ve her gün tazelenen sarı ve kırmızı güller, birbirini seven bu iki insanı simgelemektedir. Ünlü Rus şair Puşkin, sürgünde iken gezdiği Hansaray’dan ve çeşmenin hikâyesinden çok etkilenmiş ve “Bahçesaray Çeşmesi” (Bahçisarayskiy Fontan) adlı eserini kaleme almıştır. Bu çeşmenin önüne iki kırmızı gül koymuştur, o’günden bu yana gelenek haline gelmiştir.

BAHÇESARAY ÇEŞMESİ

Ah! onu yaşarken mezarına ne koydu?

Bu ümitsiz esirliğin kaygısı mı ne…

Hastalık mı, yoksa diğer bir keder mi?

Kim bile? O bu dünyayı tez terk etti.

Hansarayı hüzünlenip, bomboş kaldı;

Kırım-Giray yine gitti onu bırakıp;

Tümen tümen askerleriyle yad illere,

Yad illere yola çıktı sefer başlatıp yine.

 O yine de şiddetli, kasırga savaşlarda

Küskün bir şekilde at oynatmakta idi,

Lakin hanın yüreğinde başka türlü

Duyguların gizlice alevleri yanmakta.

Çevresine şaşkın şaşkın bakmakta;

Bir şeyden korkar gibi benzi atarken,

Kendi başına söylenir ve ara sıra

Gözyaşını durmadan akıtmakta…

 Ah! aşk çeşmesi, ah hüzün çeşmesi;

Dinlerdim taş dudaklarından hikâyesini

Ah! uzaktır, acı ve mutluluğun parçaları,

Fakat Maria’dan hiçbir söz çıkmadı…

Puşkin, 1824

 

Kimilerine göre, bu şiirden dolayı Kırım’ın tamamında Türkçe (Kırım Tatarca) isimleri Rusça ve Yunanca uydurma isimlerle değiştiren Çarlık idaresi, Puşkin’e duydukları sevgiden dolayı Bahçesaray isminin değiştirilmesine cesaret edemez. Bu popülarite Hansaray’ın da daha fazla tahrip edilmesini önler… Şimdi bu minnettarlığın bir göstergesi olarak Gözyaşı Çeşmesi’nin yanı başında Puşkin’in de bir büstü yer almaktadır. Çeşme, daha sonraları Boris Asafyev’in aynı adlı bale eserine de ilham kaynağı olmuştur.

 

 

 

  • Etiketler

The comments are closed.

Üye Girişi
  • Kullanıcı Adınız
  • Şifreniz