Türkiye Jeoloji Kurultayının gündemindeki Erciyes dağı
Erciyes Dağı’nın altında hâlâ sıcak bir hayat var.
Yani bu dağ tamamen “ölmüş” volkanlar değil; gelecekte tekrar patlayabilir.
Ama bu “yarın patlayacak” anlamına gelmiyor; 13-17 Nisan 2026 tarihleri arasında Ankara’da
UNESCO'NUN KATKILARIYLA
TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası tarafından düzenlenen Uluslararası Katılımlı 78. Türkiye Jeoloji Kurultayında Erciyes Dağı ile ilgili önemli bilgiler gündeme taşındı
YAYINLANAN ARAŞTIRMADA
Erciyes ve Hasan Dağı’nın altında hâlâ sıcak bir hayat var.
Yani bu dağlar tamamen “ölmüş” volkanlar değil; yerin altında hareket eden, zaman zaman basınç biriktiren magma bölgeleri bulunuyor.
Araştırmacılar, yerin altını “röntgen çeker gibi” sismik tomografi ile görüntülemiş.
Bu görüntülerde, magma yollarını gösteren düşük hız bölgeleri tespit edilmiş. Bu bölgeler, erimiş ya da yarı erimiş kayaçların varlığına işaret ediyor.
Sonra bu verilerle bilgisayarda mekanik modeller yapılmış.
Bu modeller, magma odalarının çevresinde gerilme birikimi olduğunu gösteriyor.
Yani yer kabuğu, içerideki basınç nedeniyle zaman zaman “zorlanıyor”.
Modellerde kullanılan değerler (genç modülü, yoğunluk, basınç vs.) şunu gösteriyor:
Eğer magma odasındaki basınç 5 MPa ve üzerine çıkarsa, yüzeye doğru kırık oluşturma ihtimali artıyor.
Bu da şu anlama geliyor: Erciyes ve Hasan Dağı gelecekte tekrar patlayabilir.
Ama bu “yarın patlayacak” anlamına gelmiyor; sadece sistemin tamamen sönmüş olmadığını gösteriyor.
Çalışmanın en önemli mesajı: Bölge mutlaka izlenmeli.
Sismik sensörler, GPS istasyonları, gaz ölçümleri gibi modern volkan izleme sistemleri kurulursa, olası bir hareketlenme çok önceden fark edilebilir.
Kısacası Bu iki volkan “uyuyor ama tamamen ölü değil”.
Yer altında bir magma sistemi var ve zaman zaman basınç biriktiriyor.
Bu yüzden bölgenin düzenli olarak izlenmesi gerekiyor.
KAYNAKLAR:
Kaynak kişi: Prof.Dr Ali Osman Öncel İstanbul Üniversitesi-Mühendislik Fakültesi, Jeofizik Mühendisliği Bölümü, Sismoloji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi
KAYNAK ÇALIŞMA
Erciyes ve Hasan Dağı'nın Püskürme Potansiyeli: Magma Besleme Sistemlerinin Sismik Görüntülenmesi ve Mekanik Modellemesi
Özgür KARAOĞLU Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Jeoloji Mühendisliği Bölümü
Bülent KAYPAK Ankara Üniversitesi, Jeofizik Mühendisliği Bölümü
Ve Ankara Üniversitesi, Deprem Araştırma ve Uygulama Merkezi
Derleyen Nezir Ötegen 14.5.2026 Develi