Genç Siyasetçi Hasan Mert Çakmak: VATANDAŞ ADİL ULAŞIM İSTİYOR
Kayseri’de toplu ulaşım konusunda vatandaşların uzun süredir dile getirdiği bazı sorunların artık daha ciddi şekilde ele alınması gerektiğini düşünüyorum. Özellikle sıcak yaz aylarında otobüsleri kullanan vatandaşlarımızın yaşadığı ulaşım ve konfor sorunları her geçen gün daha fazla konuşuluyor. Bizim burada amacımız sadece eleştirmek değil, vatandaşın günlük hayatını kolaylaştıracak, daha adil ve daha kaliteli bir ulaşım sistemi konusunda çözüm önerisi ortaya koymaktır.
Öncelikle “gittiğin kadar öde” sisteminin Kayseri’de tartışılması gerektiğine inanıyorum. Bugün bir vatandaş iki veya üç duraklık kısa bir mesafe için otobüse bindiğinde, hattın başından sonuna kadar giden vatandaşla aynı ücreti ödüyor. Vatandaşın da burada haklı olarak şu soruyu sorduğunu görüyoruz: “Ben iki-üç durak gidiyorum, neden hattın tamamını kullanan vatandaşla aynı ücreti ödüyorum?” Bu, özellikle kısa mesafelerde toplu taşımayı kullanan vatandaşlarımız açısından adalet duygusunu zedeleyen bir durum olarak görülüyor.
Elbette böyle bir sistemin teknik ve mali açıdan nasıl uygulanacağı konusunda çalışmalar yapılması gerekir. Ancak teknolojinin geliştiği bir dönemde, kullanılan mesafeye göre ücretlendirme yapılmasının imkânsız olduğunu düşünmüyorum. Kart sistemleri, elektronik ücret toplama altyapıları ve dijital ulaşım teknolojileri sayesinde farklı modeller değerlendirilebilir. Örneğin belirli bir başlangıç ücretinin alınmasının ardından gidilen durak veya mesafeye göre ücretin kademeli olarak belirlenmesi gündeme getirilebilir. Böylece hem kısa mesafe kullanan vatandaş daha az ücret öder hem de uzun mesafe kullanan vatandaş kullandığı hizmet kadar ödeme yapar.
Burada amacımız “herkes daha az ödesin” demekten ziyade, ücretlendirme sisteminin daha adil hale getirilmesini istemektir. Vatandaşın ödediği ücret ile aldığı hizmet arasında bir denge kurulması gerekiyor. Özellikle ekonomik şartların vatandaşlarımızı zorladığı bir dönemde, iki-üç duraklık bir ulaşım ihtiyacı için yüksek bir ücret ödemek zorunda kalmak insanlarımızın bütçesini etkiliyor. Kısa mesafede ulaşım sağlayacak vatandaşın önündeki en büyük engellerden biri de maliyet olmamalıdır.
İkinci önemli konu ise yaz aylarında otobüslerde yaşanan sıcaklık problemi. Vatandaşlardan bize ulaşan en yoğun şikâyetlerden biri, bazı otobüslerde klima sistemlerinin yeterince çalışmaması veya içerinin yeterince serinletilememesi. Özellikle hava sıcaklığının yüksek olduğu günlerde otobüslerin içerisinde adeta sauna ortamı oluştuğuna yönelik ciddi şikâyetler geliyor. İnsanlarımız işe, hastaneye, okula veya başka bir yere gitmek için toplu taşımayı kullanıyor. Vatandaşın ulaşım hizmetinden beklentisi sadece bir noktadan diğer noktaya taşınmak değil; bunu güvenli, sağlıklı ve insani şartlarda yapabilmek.
Toplu taşıma araçları gün içerisinde çok sayıda insan tarafından kullanılıyor. Yaşlı vatandaşlarımız, çocuklarımız, öğrencilerimiz ve sağlık problemi bulunan kişiler sıcak havadan daha fazla etkilenebiliyor. Bu nedenle klima konusu sadece bir konfor meselesi olarak değerlendirilmemeli. Yaz aylarında otobüslerin içerisindeki sıcaklığın kabul edilebilir seviyelerde tutulması, vatandaşın toplu taşımaya olan güveni ve memnuniyeti açısından da önem taşıyor.
Biz Kayseri’nin ulaşım konusunda daha modern, vatandaş odaklı ve teknolojik çözümler üreten bir şehir olmasını istiyoruz. Bunun için vatandaşın şikâyetlerinin dinlenmesi ve sahadaki gerçek problemlerin görülmesi gerekiyor. “Gittiğin kadar öde” modeli de bu anlamda değerlendirilmesi gereken bir öneridir. Dünyanın ve Türkiye’nin farklı şehirlerinde toplu ulaşımda farklı ücretlendirme modelleri uygulanabiliyor. Kayseri’nin de kendi şartlarına uygun bir model üzerinde çalışma yapabileceğine inanıyorum.
Buradan yetkililere çağrım şudur: Vatandaşın ulaşım konusundaki talepleri sadece şikâyet olarak görülmemeli, aynı zamanda çözüm üretmek için bir fırsat olarak değerlendirilmelidir. “Gittiğin kadar öde” sistemi konusunda bir fizibilite çalışması yapılabilir, vatandaşın kısa ve uzun mesafe kullanım alışkanlıkları incelenebilir ve buna göre Kayseri’ye özgü bir ücretlendirme modeli oluşturulabilir. Aynı şekilde otobüslerdeki klima sistemleri de özellikle yaz aylarında düzenli olarak kontrol edilmeli, çalışmayan veya yetersiz soğutma yapan sistemler hızlı şekilde bakımdan geçirilmelidir.
Sonuç olarak vatandaşımız çok büyük bir şey istemiyor. Daha adil bir ücretlendirme ve daha insani ulaşım şartları istiyor. İki-üç durak giden vatandaş ile hattın tamamını kullanan vatandaşın aynı ücretlendirmeye tabi olması yeniden tartışılmalı. Sıcak havalarda vatandaşın otobüs içerisinde bunalmadan, sağlıklı ve konforlu şekilde yolculuk yapabilmesi sağlanmalı. Kayseri’ye yakışan toplu ulaşım sistemi, vatandaşın sesini duyan, teknolojiyi kullanan, adaleti gözeten ve hizmet kalitesini sürekli geliştiren bir sistem olmalıdır. Bizim talebimiz kavga etmek değil; vatandaşın sesini duyurmak ve çözümün bir parçası olmaktır.