DEVELİDE KÖY STATÜSÜ KALMAMIŞ BAZI KÖYLERDE YAŞAYAN SÜLALELER
1834 tarihli nüfus defteri kayıtlarında
Develinin bazı köylerindeki sülale adları
İLİPINAR KARYESİ esiroğlu
Gök oğlanoğlu İmamoğlu
Kör Ömer Mandıracı Ali Mehmet kethüdaoğlu sabireoğlu
YUVALI KARYESİ
Yuvalı köyündeki sülaleler
Dedeoğlu gedikoğlu
Gökoğlu İsmail Gökoğlu Mustafa kısacıkoğlu sendelemekeli Hasan
İLİPINAR- ULUPINAR-ÇUKURYER
1900 lü yılların başlarına kadar Develi Ovasına hakim İlipınar kalesinin bulunduğu tepeden güney batıya doğru uzanan ve Karacaviran Köyüne kadar uzanan ilipınar ya da Ulupınar adında bir karye mevcut imiş.
TARİH KAYITLARINDA İLİPINAR
Osmanlı Devleti zamanında olağanüstü hallerde halka yüklenen malî, aynî ve bedenî vergilere Avarız denirdi.
Avarız vergisi alınabilecek hane sayısı...
1500 yılında Karaman Mufassal Defterine göre Develi Kasabasında İlipınar karyesinde 139 nefer, 91 avarız hane nüfus kayıtlıdır.
Hemşerimiz araştırmacı yazar Hacı Osman Yıldırım’ın Develi Nüfus Defterleri ve 1834 yılı kayıtlarında İlipınar Karyesinde. Baruthanelerin bulunduğu, 1834 nüfus sayımında ilipınarda 8 hanede 24 erkek nüfus olduğu, erkek nüfus kadar da kadın nüfus olduğu kabul edilirse toplam nüfus ’un 48 kişi olduğu belirtilmektedir. ( Tarihçilerin hesaplarında 1 Avarız hane 10 hane demek olup yaklaşık her hane de 5 kişi ile çarpılarak yaklaşık nüfus hesaplaması yapılırsa 91X10=910 X5 =4550 nüfus demektir)
Bu kayıtlar ışığında İlipınarda avarızhaneler sayısındaki düşüşten 17 yy da başlayan göçün 19 yy a kadar hızla devam ettiği 20 yüzyılda tamamen sona erdiği gerçeği ortaya çıkmaktadır.
Akif Erdoğru’nun 1483 Yılında Karaman Vilayetinde Vakıf kayıtlarında Murad Çelebi Defterinde de İlipınar/Çukuryer ile ilgili kayıtlara rastlanmaktadır.
Salnamelerde ve diğer kayıtlarda Develi’nin Niğde sancağına bağlı bir kaza merkezi olduğunu ve Develi Kazası ile birlikte İlipınar Karyesinde de ilk muhtarlık seçimlerinin Hicri: 15 Safer 1251/Miladi: 12 Haziran 1835’te yapılmış.
İLİPINAR KÖYÜNDE ŞEYH DEMUR,
ŞEYH HAMZA VE ŞEYH MUZAFFER
Araştırmacı-Nuray Gülşen tarafından, Mimar Sinan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsünde Yüksek Lisans Tezi olarak hazırlaıp, İstanbul Göl Kitap Yayıncılık tarafından Mart 2011 tarihinde yayınlanan Develi İlçesinin Türk Mimari Eserleri isimli eserde Develi-İlipınar Köyünde Şeyh Demur, Şeyh Hamza ve Şeyh Muzaffer isimli Gönül sultanlarının yaşadığı yazılmaktadır.
1834 Nüfus Kayıtlarında İlipınar Köyü İleri Gelenleri...
Zamana meydan okuyan bu mezarlıkta yatan ve 1834 Osmanlı nüfus defterlerinde adları resmi olarak geçen İlipınar sakinleri:
• Muhtar-ı Evvel: Orta boylu, kara sakallı Ali b. Ali
• Muhtar-ı Sani: Orta boylu, kır sakallı es-Seyyid İbrahim b. Mehmed
• İmam-ı Karye: Orta boylu, ak sakallı el-Hacc Ali b. Mustafa
AYRICA; İlipınar/ Şehitler Mezarlığında koruma altına alınan mezarlık bölgesinde de Göktürk geleneğine göre yapılan bazı mezar taşlarına da rastlamak mümkündür.
Kaynak kişi; Osmanlı arşiv uzmanı Hacı Osman Yıldırım
Derleyen; Nezir Ötegen 18.10.2026 Develi
