AĞAÇ DEDE: BU GÜN 21 FİDANIM VARDI. HEPSİNİ DİKTİM 17.02.2025
YEŞİLAY BAĞIMLILIKLA MÜCADELE HASTAHANESİ YUKARI BAHÇE.
Bu gün daha önceden dikmiş olduğumuz çam fidanlarının kenarlarına 6 Mahlep, 5 Fener ağacı, 5 Leylak ve beş adette dikenli akasya diktim... Yarın yine oradayım. İsteyen herkes adına fidan dikiyorum. Ücret talebim yoktur.
ÇALILAR: KUŞBURNU, ALIÇ, KARAMUK...
Karasal iklimde rahatlıkla yetişebilirler. Toprak istekleri yönünden seçici değillerdir. Erozyona karşı, orman için ve yaban hayat için önemleri çok büyüktür.
Çalılar daha çok su kenarlarında gözükmesine rağmen 2500 rakıma kadar çıkabilirler. Dallarının arasına küçük orman kuşları; altlarına ise çeşitli orman canlıları yuva yapar…
Bu çalılar olmazsa küçük orman kuşları ve küçük orman canlıları ormanda diğer yırtıcılara karşı kendilerini koruyamazlar ve çoğalamazlar. Örnekse bir alıcı kuş küçük orman kuşunu kovalar, küçük orman kuşu çalının arasına girer ve canını kurtarır. Yuvası da oradadır zaten. Aynı şekilde kirpiler, kaplumbağalar, keklikler… Bu korunaklı çalıların altına yuva yapar.
Bununla birlikte çalıların taze sürgünleri, meyveleri ve yeşil olan yaprakları yere yakın dalları sayesinde yaban hayvanları için çok önemli besin kaynağıdır. Bunlar çoğalmazsa, budanırsa, artı kök sürgünleri alınırsa yaban hayvanlarının beslenmesi ve barınması zorlaşır. Ayrıca; çalılar ve orman ağaçları yere yakın dalları ve kök sürgünleri ile güneşe ve rüzgâra karşı kök topraklarının rutubetini korurlar. Ormanın humus kaybetmesini önlerler. Aşırı yağış sularının akışa geçmesini önleyerek su erozyonuna engel olurlar. Yaprakları, dalları, tohumları, meyveleri, kabukları ve kuruyan dalları ile orman toprağına humus üretirler.
Bu nedenlerle çalılar ve orman ağaçları budanmamalıdır. Artı aşılanmamalıdır. Çünkü aşılı meyveler çok sulu olur ve erken sonbaharda soğuk alırlar. Bu durumda yaban hayvanları onlardan faydalanamazlar. Ayrıca. Aşılı meyve olurlarsa insanlar gelir ve tamamını toplarlar. Yani. Yaban hayata bırakmazlar...
Onları kendi hallerine bırakmak gereklidir. Örnekse çam ağaçları en altta olan ve güneş alamayan dallarını kendileri kuruturlar. Ayrıca ağaçlar kendi dallarını kendileri kurutarak budayınca gövdelerinde budak oluşmaz…
Kuşburnu karasal iklimde ve kıraç yerlerde yetişebilir. 2500 metreye kadar çıkabilir. Alıç 2000 metreye kadar çıkar. Hayatta kalabilmek için yağmur suları ve budanmamaları yeterlidir.
Kuşburnu ve alıç yaban hayvanlarının temel besin kaynaklarıdır. Özellikle kuşburnu meyvelerinin kış ortalarına kadar dalında kalması ve “C” vitamini yönünden çok zengin olması yaban hayatın soğuklardan korunabilmesi için hayati anlamda önemlidir.
Bu nedenle yaban hayat meyveleri (kuşburnu, alıç, karamuk, dağ armudu, yer ve yeraltı bitkileri çilek, madımak, yemlik, mantar…) insanlar tarafından toplanmamalıdır. İnsanlar doğada kendiliğinden büyümekte olan ağaç, çalı, yer ve yeraltı bitkilerinin yaban hayata ait olduğunu, onların bahçesi ve mutfağı olduğunu fark etmelidir.
Ayrıca, kuşburnu, alıç, dağ armudu, mantar ve yemlik gibi tüm bitkileri hayvanlar yiyerek çoğaltırlar. Hayata tutunabilmek, çoğaltmak ve tohumlarını ekmek için yerler.
Ancak insanlar tüketirler. Bu nedenle bu bitkiler insanlar tarafından tadımlık dışında; köklerinden sökerek, dallarını kırarak vahşi ve duyarsız bir şekilde toplanmamalıdır.
Öte yandan. Bazı kişilerse “iyilik yapıyorum” düşüncesi ile ve “iyi niyetle” bu çalıları ve ağaçları budayarak ya da aşılayarak ormana ve tüm orman canlılarına zarar vermektedirler.
Bu güzel insanların bu alışkanlıklarını terk etmeleri gerekmektedir. Budama, aşılama yerine her yere uygun tohum ve fidan dikmeleri, özellikle çevre temizliği yapmaları (can, pet şişe, çocuk bezi, naylon …), artı orman sınırlarına 5 kilometre kala ateş yakılmaması hususunda insanları bilgilendirmeye çalışmaları hayati anlamda önemlidir.