Bir şehrin kaybından daha büyük acı, o şehrin insanlarının vatan hasretiyle yaşamasıdır.
“Ahıska bin gül idi gitti,
Bir ehli dil idi gitti.
Söyleyin Sultan Mahmut’a,
İstanbul kilidi gitti…”
Bu dizeleri her okuduğumda yalnızca bir şehrin kaybını değil, bir milletin yarım kalan hikâyesini, koparıldığı topraklara duyduğu özlemi ve tarihin derinliklerinde saklı büyük bir acıyı hissediyorum.
Ahıska…
Bugünkü Gürcistan sınırları içerisinde, Türkiye’nin hemen yanı başında bulunan tarihî bir Türk yurdu. Yüzyıllar boyunca Türk kültürünün, dilinin, geleneklerinin ve medeniyetinin yaşatıldığı kadim bir coğrafya.
Ahıska, 1578 yılında Osmanlı hâkimiyetine girdi. Osmanlı’nın Kafkasya’daki önemli merkezlerinden biri oldu. Ancak 1828 yılında Rus hâkimiyetine geçmesiyle bölgenin kaderi değişmeye başladı.
Fakat Ahıska’nın yaşadığı en büyük felaket henüz yaşanmamıştı.
14 KASIM 1944… BİR MİLLETİN
VATANINDAN KOPARILDIĞI GECE
Sovyetler Birliği lideri Stalin’in kararıyla Ahıska Türkleri, 14 Kasım 1944 gecesi yurtlarından zorla çıkarılmaya başlandı.
Kadın, çocuk, yaşlı demeden insanlar evlerinden toplandı. Yıllarca yaşadıkları topraklardan, evlerinden, bağlarından, bahçelerinden koparıldılar.
Üstelik bu sırada on binlerce Ahıska Türkü erkeği Sovyet ordusunda cephede savaşıyordu.
Geride kalan aileler, hayvan taşımak için kullanılan yük vagonlarına doldurularak Orta Asya’ya gönderildi.
Günlerce süren yolculukta açlık, susuzluk, soğuk ve hastalıkla mücadele ettiler. Binlerce insan bu yolculukta ve sürgünün ilk yıllarında hayatını kaybetti.
Bir gecede yalnızca insanlar yerlerinden edilmedi; hatıralar, mezarlar, evler, köyler ve bir hayat biçimi de geride bırakıldı.
En acısı ise insanların kendi topraklarına dönmelerinin yıllarca engellenmesiydi.
BİR SÜRGÜN BİTTİ, VATAN
HASRETİ BİTMEDİ…
Ahıska Türkleri sürgünden sonra Kazakistan’a, Kırgızistan’a, Özbekistan’a ve Sovyet coğrafyasının farklı bölgelerine dağıldılar.
Bugün Türkiye’den Amerika’ya, Kazakistan’dan Azerbaycan’a, Kırgızistan’dan Özbekistan’a kadar dünyanın farklı coğrafyalarında yaşayan Ahıska Türkleri var.
Fakat nerede yaşarlarsa yaşasınlar, Ahıska onların hafızasında hep aynı yerde duruyor.
Çünkü insan başka bir ülkede yaşayabilir, başka bir şehirde ev kurabilir, başka bir dilin konuşulduğu sokaklarda büyüyebilir.
Ama doğduğu toprağın kokusunu, dedelerinin mezarını, çocukluğunun geçtiği evi unutabilir mi?
AHISKA SADECE AHISKALILARIN
MESELESİ DEĞİLDİR!
Ahıska meselesi, Türk dünyasının ortak hafızası ve ortak sorumluluğudur.
Adriyatik’ten Çin Seddi’ne uzanan gönül coğrafyamızda birbirinden uzak düşmüş nice Türk topluluğu vardır.
Kimi dilini korumak için mücadele etmiş, kimi kimliğini yaşatmak için direnmiş, kimi de vatanından koparılmanın acısını nesiller boyunca taşımıştır.
Ahıska Türklerinin hikâyesi de bu büyük tarihî hafızanın en acı sayfalarından biridir.
Bizim için Türk dünyası yalnızca haritalar üzerinde çizilmiş sınırlar değildir. Türk dünyası; ortak tarih, ortak kültür, ortak dil, ortak hatıra ve ortak kaderdir.
Kayseri’de yaşayan bir Ahıskalı ile Ahıska’da yaşayan bir Türk arasında binlerce kilometre mesafe olabilir. Ancak gönül coğrafyamızda aramızda hiçbir mesafe yoktur.
Çünkü gönüller birleşmeden haritalar birleşmez.
PEKİ, AHISKA’YA NE OLACAK?
Bugün sorulması gereken en önemli sorulardan biri budur.
Ahıska Türklerinin ana yurtlarına güvenli, gönüllü ve onurlu dönüş hakkı meselesi hâlâ çözüm beklemektedir.
Bu mesele yalnızca geçmişte yaşanan bir sürgünün hatırlanmasıyla sınırlı kalmamalıdır. Ahıska Türklerinin kimliklerini, kültürlerini ve tarihî bağlarını korumaları; ana yurtlarıyla ilişkilerini geliştirebilmeleri için somut adımlar atılmalıdır.
Bizler de bu tarihî sorumluluğu unutmamalıyız.
Çünkü bir millet, kendi evlatlarının yaşadığı acıları unutursa geleceğe eksik yürür.
SON SÖZ…
“Ahıska bin gül idi gitti…”
Belki bir şehrin gülleri soldu, belki evlerin kapıları kapandı, belki de nice insan ömrünü doğduğu topraklara dönme hayaliyle tamamladı.
Ama Ahıska Türkleri kaybolmadı.
Dillerini, kültürlerini, geleneklerini ve kimliklerini yaşattılar. Sürgün onları dağıttı ama tarihî hafızalarını silemedi.
Bugün bize düşen, onların acısını yalnızca anma günlerinde hatırlamak değil; Ahıska’yı Türk dünyasının gündeminde daima canlı tutmaktır.
Ahıska’yı unutmayacağız!
Ahıska Türklerini yalnız bırakmayacağız!
Ve şunu hiç unutmayacağız:
Bir milletin vatan hasreti, o milletin hafızasında yaşamaya devam eder.
Hedef Turan…
Ali İhsan Öztürk
AHISKA BİN GÜLDÜ, GİTTİ… İSTANBUL’UN KİLİDİ GİTTİ!
Mustafa Cengiz
KAYSERİSPOR İÇİN “PAMUK ELLER CEBE BEYLER!...”
Ali Rıza Navruz
F I S I L T I...
HÜSEYİN TEKİN
HER ŞEYİN CEVABI NEDEN REİS?
KADİR DAYIOĞLU
ERCİYES ÜNİVERSİTESİ (ERÜ)
VÜSELA ALİ-İLETİŞİM(SİZLİK)
KARABAĞ AZERBAYCAN’DIR-2
Mustafa Cengiz CENK MEYDANI
HASTA OLMAK İSTEMİYORSAN, ÇÖZÜM BASİT!
Mehmet Arpa
Sarsılmaz Bir İtibarın Temeli...
AHMET KARAASLAN
İNERSEN...
OZAN DERVİŞ/ İSMAİL KOÇAK
ÇOK BOZULDU BU İNSANLARIN DÜZENİ