İNSANLIK VEDA HUTBESİNİ ARIYOR 

Mustafa Mete ÖZPINAR

22-04-2026 12:25

İnsanlık Alemi Veda Hutbesini Arıyor. Peygamberlik müessesinin insanlığa yol göstermek için önemli olduğu, Hz.Adem(as) ‘dan Hz.Muhammed(sav)’e kadar sahih rivayetlere göre 124 BİN Peygamber, 313 Resul ve 5 Ulul azım peygamberlerin geldiği ve yüce Allah bu peygamberler aracılığıyla insanlara kaliteli bir hayat için yol gösterdiğini unutmayalım. 

Bakara Suresinin son ayetinde (amenerresulu…)müminlerin vasıfları sıralanırken; Müminlerin Resuller arasında ayırım yapmadıkları söylenir, yani biz bütün peygamberlere inanıyoruz ama Yahudiler Hz. İsa(as) ve Hz.Muhammed’i(sav) kabul etmezler, Hıristiyanlar ise Hz.Muhammed(sav)’i kabul etmezler, buradan da hak yol üzerinde olan Müslümanlar olduğu bir kez daha anlaşılıyor. 

Müslümanlar; “Allahümme salli alaseyidina Muhammedin ve alihi ve sehbihi ve ala cemiil enbiyai vel mürselin” diyorlar. Bugün de insanlık yolunu kaybetmiş aslında ilahi öğretiyi arıyor. Ben İnsan Hakları Cemiyeti Genel Başkanlığını yaptım, bir zamanlar ona dayanarak savuna yaptığımız İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi, Demokrasi gibi sözde evrensel değerler Gazze’de iflas etti. 

Unutmayın, yeryüzünde iki çeşit insan var, ehli iman ve ehli davet, ehli iman imanlarını korumak için daima bir disiplin içinde yaşamaları gerekirken, ehli davette iman etmek için gününü bekliyor. Üçünü bir kesim yok. 

Veda Hutbesi Zilhicce’nin 9’u ve 632 yılı 8 Mart günü iki farklı zaman diliminde Peygamberimiz 100 Bini aşkın sahabeye seslenerek okunmuştur, bir Cuma hutbesi değildir. 

Peygamberimiz Veda Hutbesini irad ettiği yılda vefat edeceğine dair üç defa ima etmiştir. *Biri yılda bir defa Cebril-i Emin(as) gelir Kur’anı Kerimi okur peygamberimiz(sav) dinlerdi, Peygamberimiz(sav) okur Cibril(as) dinlerdi, o sene bu mukabeleyi iki kere yapmıştı. Bunu peygamberimiz vefatına yakınlığı ile yorumlamıştı. 

*Ayrıca Nasır suresi nazil olunca da biricik Fatımasına vefatının yaklaştığını söylemişti. Hz. Fatıma’nın üzüldüğünü görünce kulağına eğilerek, ailesinden en erken kendisinin ona onun ulaşacağını söyler, gerçekten Peygamberimizin vefatından kısa bir zaman sonra Fatıma(ra) vefat etmiştir. 

*Veda hutbesinde de seneye Hacc’da bir araya geleceğimizi tahmin etmiyorum, diyerek vefatının yaklaştığını söylemiştir. Bu hutbe aynı zamanda Müslümanlar için, insanlık için vasiyet niteliğindedir. 

Veda Hutbesinin izahı kısa bir zamana sığdırılamaz, ben özetlemeye çalışayım. Siz de okuyun inceleyin. 

*Mal, Can ve Namus’un kutsal birer değer olduğunu ve dokunulmaz olduğunu söyleyen Allah Resulü Muhammed(sav), 

*Fakirden alıp zengine veren faizi yasaklamış, 

Faizcilik öyle kötü bir durum ki, Allah ve Resulü ile savaşmış kadar bir günah olduğunu yüce Allah(cc) Kur’anı Kerimde belirtiyor. Faiz sistemi olunca insanlar “kard-ı hasan” kavramını unuttular, kimse kimseye borç vermiyor. 

*İnsanlık için bir kusur olan kan davasını kaldırmış, 

*Kadına karşı sorumluluk hissini erkeklere emretmiş, karşılıklı haklarının olduğunu beyan etmiştir. İslam kadına çok önem vermiştir, peygamber doğuran onları yetiştiren annelerdir. Cennet’in ayaklarının altında olduğu kimselerdir. Tabi İslam’ın kadına verdiği değeri anlatmaya kalsam bir sunum ona yetmez. 

*Müslüman Müslüman’ın kardeşi olduğunu söylemiş, 

*Veraset konusunda yüce Allah(cc) herkesin payını belirlediği için başka arayışlara girmeyi yasaklamış, Allah’ın verdiği hakkı beğenmeyip farlı arayışa gitmek neuzubillah insanı şirke götürür. 

*Irkçılığı yasaklamış; Beyazın Siyaha, Siyahın Beyaza üstünlüğü, Arab'ın Aceme, Acemin Araba üstünlüğü olmadığını, üstünlüğün ancak takvada olduğunu ifade etmiş. 

Dikkat etseniz hala da bu sorunlar insanlık aleminde devam etmektedir. 

*Bir gün kendini beğenmiş beyaz bir insan bir zenciye tuhaf tuhaf bakınca mana adamı olan zenci o beyaza diyor ki; “hayrola boyayı mı beğenmedin, boyacıyı mı? kusura bakmayın benim burada bir payım yok”, tabi beyaz adam mahcup olup, özür dilemek durumunda kalıyor. 

 *Kur’an ve Sünnete bağlı yaşamayı emretmiş, 

*Malumunuz Kur’an anayasa ise sünnet yasa durumundadır. Bir Hakim düşünün daha yeni atanmış diyor ki “ben anayasaya göre karar veririm,” hüküm verebilir mi? 

*Peygamberin hayatı Kur’anın yaşama modellenmiş halidir. Peygamberimiz bizim için üsve-i hasanedir(güzel örnektir) 

*Kur’an neyi yapmamız gerektiğini emreder, Peygamberimiz nasıl yapacağımızı gösterir. 

*Kur’anın öğretmeni Peygamberimiz Hz.MUhammded(sav)’dır. 

*Ben Kimya hocasıyım, hiçbir Kimya öğretmeni öğrencisine “evladım al kitabı git deney yap" demez, tam tersine kitapla birlikte başında durur deney yapması için ona rehberlik yapar, işte Peygamberimiz bizim için böyle bir örnektir.   Bir kimse Peygamberi görmezlikten gelse bilin ki ya ilmi eksiktir, ya da zühd ve takvası zayıftır. Peygamberi tanımayan biri Namazı da, Orucu da, Haccı da yapamaz, devamında müçtehitleri, daha sonra mezhepleri inkar edip, ne yazık ki sonu ya Deizm, ya da Ateizm olur. Bir şey biliyorum da söylüyorum. Dikkat etmeliyiz. 

İman Oruç’a benzer, nasıl ki iftara 10 dakika kala su içerseniz Orucunuz bozuluyorsa hayatında İslami bir disiplin içinde yaşamazsanız Allahmümehfizna İmanız uçabilir. Yani bir defa iman etmekle iman yerinde durmuyor. Allah'a hiçbir şeyi ortak koşmayacaksınız. Allah'ın haram ve dokunulmaz kıldığı canı,haksız yere öldürmeyeceksiniz. 

Zina etmiyeceksiniz. Hırsızlık yapmayacaksınız. 

Bu dört maddenin önemine binaen olsa ki, bir daha bir arada zikredilmiş. 

Sevgili gençler şirk çok sinsi bir durumdur, bir insan bazı konularda Allah’ın emrine, bazı konularda birilerine uyarım diyen müşrik olur. 

Peygamberimiz "veda hutbesiyle" İslam’ı özetlemiş ben de veda hutbesini özetledim, lütfen siz tamamını okuyun. Peygamberimizin vefat arifesinde hasta haliyle camiye gelmiş ve demiş ki; -kardeşlerim sizden birinizin üzerime hakkı varsa buyursun söylesin helalleşelim, ta ki mahşer günü yükümüz ağır olmasın. 

Ükkaşe(ra) adlı bir Sahabe; 

-Benim senin üzerinde hakkım var ya Resulüllah(sav) diyor, bir gün at yarıştırıyorduk, ben sizi geçtim ve siz çıplak olan sırtıma bir kamçı vurdunuz. 

Peygamber diyor ki; 

-Gidin evden kamçımı getirin Ükkaşe hakkını benden alsın, kamçı getiriyorlar Resul-ı Ekrem sırtını açarak gel vur ya Ükkaşe 

Ükkaşe diyor ki; 

-Annem babam sana feda olsun, ben sırtındaki nübüvvet mührünü öpmeyi çok isterdim bana şimdiye kadar nasip olmamıştı, onun için bir hile uydurdum, diyor ve sırtını öpüyor. 

İşte kardeşlerim peygamberimizin hak hukuk anlayışı buydu. 

Öyleyse; 

Peygamberi tanımayanlardan uzak durmalıyız, 

Faiz ile haşir neşir olanlara mesafeli olmalıyız, 

Kadına değer vermeyen kimselerle bir arada bulunmamalıyız, 

İrsiyet konusunda başka yol yöntem arayanları görmezlikten gelmeliyiz. 

Edep ve hayamızı korumalıyız…vb. 

Kaynak: Müslüman Dünya 

 

 

 

 

DİĞER YAZILARI SADAKAT ve MUTLU AİLE NİĞMETTİR  01-01-1970 03:00 HANTAVİRÜS SEMPTOMLARI YAYILIYOR  01-01-1970 03:00 MUTLULUĞU ÇOK ÖZLEDİK  01-01-1970 03:00 ÇÖL TOZU TÜRKİYEYE YAYILMAYA BAŞLADIMI? 01-01-1970 03:00 İSLAM ŞİİRİ  01-01-1970 03:00 SUSKUNLUK YOLUNDA SESSİZ ÇIĞLIKLAR VAR  01-01-1970 03:00 TÜRKİYE’NİN SİLAH İMPARATORLUĞU GÜÇLENİYOR  01-01-1970 03:00 KURBANDA DOĞRU BİLİNEN YANLIŞLAR  VE DOĞRULAR   01-01-1970 03:00 TÜRKİYE  DÜNYA BASINININ DİLİNDE  01-01-1970 03:00 DÜNYANIN KALBİ YAVAŞLIYOR TÜM DENGELER BİR ANDA ALTÜST OLACAKMIŞ  01-01-1970 03:00 MAYISTA TÜRKİYEYE KAR GELİYOR  01-01-1970 03:00 VATAN UĞRUNA CAN VERENLER  01-01-1970 03:00 500 TONLUK ÖLÜMLER BAŞLADI  01-01-1970 03:00 MÜSLÜMANLAR YENİDEN MÜSLÜMAN OLMALI  01-01-1970 03:00 DÜNYA SİYASETİ DEĞİŞİYOR  01-01-1970 03:00 TARİHİ GERÇEK İRANDA TÜRK HAKİMİYETİ  01-01-1970 03:00 BİR MİLLETİN KADERİNİ VİCDANI BELİRLER  01-01-1970 03:00 TÜRKİYEDE DEĞERLER SİSTEMİ ÇÖKTÜ  01-01-1970 03:00 .B.D. NİN KORKUSU: MİLLİYETCİLİK   01-01-1970 03:00 DEVLET ve TOPLUMU BEKLEYEN TEHLİKELER  01-01-1970 03:00 EĞİTİME YÖN VERMEK GEREK  01-01-1970 03:00 ALLAH’IN YARDIMI  01-01-1970 03:00 MARAŞTA OKUL BASKINI 9 ÖLÜ 20 YARALI  01-01-1970 03:00 İNSANLIĞI MAHVEDEN İLLET  01-01-1970 03:00 YOLSUZLUK YAPAN ÇALAN ÇARPAN ALÇAKTIR  01-01-1970 03:00 CANİ İSRAİL’İN  BİLİNMEYEN MASKESİ  01-01-1970 03:00 TÜRKİYENİN MAARİF MODELİ  01-01-1970 03:00 İNSAN OLMAK- OLABİLMEK  01-01-1970 03:00 VİCDANIN YÜKSELİŞİ  01-01-1970 03:00 ŞEREFLE BİTİRİLMESİ GEREKEN EN AĞIR GÖREV HAYATTIR   01-01-1970 03:00 1.NCİ KÖRFEZ SAVAŞINDAN BUGÜNLERE  01-01-1970 03:00 İRAN’A SALDIRI  ORTADOĞUYA SALDIRIDIR  01-01-1970 03:00 İSLAM PEYGAMBERİ  01-01-1970 03:00 KANOLA YAĞI NEDİR FAYDALARI ZARARLARI NELERDİR  01-01-1970 03:00 GAZETECİYE ZULÜM EDİLMEZ   01-01-1970 03:00 CANLAR KATLEDİLİYOR DÜNYA HALEN SUSUYOR    01-01-1970 03:00 FAİZ KISKACINDA BATIYORLAR  01-01-1970 03:00 EVDEKİ BEREKETİ ÇOĞALTMANIN EN GÜZEL YOLU   01-01-1970 03:00 İSLAM  01-01-1970 03:00 TÜRK MİLLETİ ve TÜRKİYE  ÇOK AKILLI OLMALIDIR  01-01-1970 03:00 İRAN’A SALDIRANLAR ORTADOĞU HAYALİ İÇİNDE   01-01-1970 03:00 VİCDANIN YÜKSELİŞİ  01-01-1970 03:00 KALBİMİZDEKİ BAŞKA AKLIMIZDAKİ  BAŞKA    01-01-1970 03:00 TÜRK’ÜN ÇANAKKALE GURURU   01-01-1970 03:00 İSLAM ALEMİNİN BAYRAMI HAYIRLARA VESİLE OLUR İNŞAALLAH   01-01-1970 03:00 İNSAN OLMAK- OLABİLMEK  01-01-1970 03:00 BİR BAYRAMA DAHA UYANACAĞIZ    01-01-1970 03:00 KADİR GECESİ'NİN  ANLAMI ve ÖNEMİ   01-01-1970 03:00 EĞİTİM ve ÖĞRETİMİN NERESİNDEYİZ  01-01-1970 03:00 DUALARIMIZI KABUL EYLE  YARABBİ   01-01-1970 03:00 ORUCUN FAZİLETİ  01-01-1970 03:00 PUTLARIN 01-01-1970 03:00 Z E K A T  01-01-1970 03:00 İRAN’A SALDIRI  ORTADOĞUYA SALDIRIDIR  01-01-1970 03:00 İSLAMİYET KAİNATA GÖNDERİLDİ  01-01-1970 03:00 KUL HAKKI ÇOK ÖNEMLİ  01-01-1970 03:00 MANEVİYAT ve SAĞLIK BULUŞUYOR  01-01-1970 03:00 TÜRK KÜLTÜRÜNÜ TANIYALIM  01-01-1970 03:00 İSLAMDA MANEVİYATIN DEĞERİ  01-01-1970 03:00 YOBAZLIK NEDİR NASIL OLUR? 01-01-1970 03:00 HAKİMİYET ve DEMOKRASİ  01-01-1970 03:00 İSLAMİYET KAİNATA GÖNDERİLDİ  01-01-1970 03:00 MÜNAFIKLIK ve KÜFÜR YOLLARI   01-01-1970 03:00 İSLAM ALEMİNİN YENİDEN MÜJDECİSİ   01-01-1970 03:00 HAYATIMIZI MANEVİYATLA SÜSLEMEK  01-01-1970 03:00 RAMAZAN’IN ÖNEMİ  01-01-1970 03:00 RAHMET PINARINI YAŞAMAK  01-01-1970 03:00 NEFİSLERİ İSLAH ETMEK   01-01-1970 03:00 FAİZ NASIL DOĞDU KİM İCAD ETTİ? 01-01-1970 03:00 HZ.NUH’UN GEMİSİNİ YÜZDÜREN SU  01-01-1970 03:00 TÜRKİYE’NİN YERLİ ÜRETİM GÜCÜ  01-01-1970 03:00 TÜRKİYE’DE DİN EĞİTİMİ  01-01-1970 03:00 YARADILIŞTAKİ MÜKEMMELLİK  01-01-1970 03:00 NEREYE SÜRÜKLENİYORUZ BELLİ DEĞİL  01-01-1970 03:00 DOĞRULUKTAN AYRILMA   01-01-1970 03:00 AMERİKANIN YAPTIĞI KATLİAMLAR  01-01-1970 03:00 İSLAMDA SÜNNET YOKTUR DİYENLER OKUSUN  01-01-1970 03:00 DÜŞMANLARIMIZ DEĞİŞİYOR  01-01-1970 03:00 RAMAZAN GELİYOR ÇOK ŞÜKÜR  01-01-1970 03:00 İNSAN, İNSANI KISKANMAMALI   01-01-1970 03:00 PARANIN ALAMAYACAĞI GÜÇLER  01-01-1970 03:00 BAKIŞ AÇINI DEĞİŞTİR  HAYATIN DEĞİŞSİN   01-01-1970 03:00 GERÇEK VATAN SEVGİSİ NASIL OLMALI  01-01-1970 03:00 AMENTÜ’NÜN ÖNEMİ  01-01-1970 03:00 VATAN SEVDASI  01-01-1970 03:00 İNSANLIĞA ÜÇ MESAJ  01-01-1970 03:00 DUA HALİNDE BİR ÖMÜR  01-01-1970 03:00 EĞİTİMLE GÜZELLEŞEN HAYATIMIZ  01-01-1970 03:00 DEPREMİN ÖTEKİ YÜZÜ  01-01-1970 03:00 İNSANIN İBLİS HALİNE DÖNÜŞÜ  01-01-1970 03:00 CUMHURİYET İSLAMİ YÖNETİM  ŞEKLİDİR  01-01-1970 03:00 ALLAHIM  01-01-1970 03:00   FİLİSTİN VE İSRAİL GERÇEĞİ  01-01-1970 03:00  CENAB-I HAKK’IN NAZARGAHI  01-01-1970 03:00 MİLLETE ADANMIŞ ÇİLELİ BİR HAYAT  01-01-1970 03:00 FITRAT ÜZERİNE YAŞAMAK  01-01-1970 03:00 GÖNÜLLER DAR OLMASIN  01-01-1970 03:00 BAŞIMIZA GELENLER  01-01-1970 03:00 CANIM VATANIM CANIM TÜRKİYEM  01-01-1970 03:00 AY YOLCULUĞU A.B.D. YALANI  01-01-1970 03:00 SAKIN BUNLARI ALIP YEMEYİN  01-01-1970 03:00 HZ.ÖMER’İN ÖRNEK HAYATI  01-01-1970 03:00 MİLLİ MÜCADELENİN BİLİNMEYENLERİ  01-01-1970 03:00 CANIM VATANIM CANIM TÜRKİYEM  01-01-1970 03:00 SEVAD-I AZAM ve HÜRRİYET  01-01-1970 03:00 HER GÜNE BİR İYİLİK SIĞDIR  01-01-1970 03:00   DÜNYA İMTİHAN DÜNYASIDIR  01-01-1970 03:00 HERŞEY YARADAN HAKKIN EMRİNDEDİR  01-01-1970 03:00 KUR’AN-I KERİM HAYAT REHBERİDİR  01-01-1970 03:00 MİLLİ YARAMIZ VAR  01-01-1970 03:00 GÜL ve ÖMÜR 01-01-1970 03:00 MİLLİ BİRLİK ŞARTTIR  01-01-1970 03:00 HAYAT ÇOK KISA  01-01-1970 03:00 İNSAN ve İNSANIN ÖZÜ  01-01-1970 03:00 KALB’LERE SEVGİ DOLSUN  01-01-1970 03:00 KOSKOCA MEDENİYET PARAM PARÇA  01-01-1970 03:00 DOĞUNUN UYANIŞI İLE BATININ  KORKUSU NİHAYET BAŞLADI   01-01-1970 03:00 HÜRRİYET’İN DEĞERİ  01-01-1970 03:00 ŞEHİTLERE VEFA BORCU  01-01-1970 03:00 KUR’AN-I KERİM HAYAT REHBERİDİR  01-01-1970 03:00 HER GÜNE BİR İYİLİK SIĞDIR  01-01-1970 03:00 HUZUR “İSLAM”DADIR  01-01-1970 03:00 İMAN YOLUNDA DOĞRU OLMAK GEREK  01-01-1970 03:00 TARİH DİYE YALAN YAZILMAZ  01-01-1970 03:00 KAN AĞLAYAN TÜRK DÜNYASI  3.NCÜ ve SON BÖL.  01-01-1970 03:00 KAN AĞLAYAN TÜRK DÜNYASI -2.NCİ BÖL.  01-01-1970 03:00 KAN AĞLAYAN TÜRK DÜNYASI -1 01-01-1970 03:00 GÖZ RAHATSIZLIĞININ PERDE ARKASI 3.NCÜ ve SON BÖLÜM 01-01-1970 03:00 GÖZ RAHATSIZLIĞININ PERDE ARKASI  2.NCİ BÖL.  01-01-1970 03:00 GÖZ RAHATSIZLIĞININ PERDE ARKASI 1.NCİ BÖL.  01-01-1970 03:00 DOĞUNUN UYANIŞI İLE BATININ  KORKUSU NİHAYET BAŞLADI   01-01-1970 03:00 5 BİN YILLIK TARİH DİM DİK AYAKTA  01-01-1970 03:00 KUNDAKTAKİ BEBEKLER ÖLDÜRÜLDÜ  01-01-1970 03:00 YARADANI ZİKRETMEK  01-01-1970 03:00 A ve B TİPİ KİŞİLİKLER  01-01-1970 03:00   KİŞİSEL GELİŞİM ÇOK ÖNEMLİ  01-01-1970 03:00 KELİME-İ ŞAHADET  01-01-1970 03:00 MİLLETLER DEĞERLERİYLE YAŞAR  01-01-1970 03:00 ALLAH’A KULLUK EDEBİLMEK  01-01-1970 03:00 KAPİTALİST SOYGUNLARI  01-01-1970 03:00 KELİME-İ ŞAHADET  01-01-1970 03:00 TEFEKKÜR ve HAYAT  01-01-1970 03:00 AMACINA İYİ SARIL   01-01-1970 03:00 K A Y B E T T İ K  01-01-1970 03:00 TÜRK KÜLTÜRÜNÜ  TANIYALIM  01-01-1970 03:00 HOCALI KATLİAMININ İÇ YÜZÜ   01-01-1970 03:00 KUR’AN İNSANLIĞI YAŞATIYOR  01-01-1970 03:00 MÜSLÜMANLARA  YAPILAN ZULÜM ve İŞKENCELER  01-01-1970 03:00 KORKULARIMIZ  01-01-1970 03:00 AMACINA İYİ SARIL   01-01-1970 03:00 SULTAN ALPARSLAN’IN IŞIK TUTAN SÖZLERİ   01-01-1970 03:00 KUR’AN İNSANLIĞI YAŞATIYOR  01-01-1970 03:00 GENÇLİK KÜLTÜRÜNDEN KOPARILIYOR  01-01-1970 03:00 HUZURU KENDİMİZ KAYBEDİYORUZ  01-01-1970 03:00 VİCDAN ve İNSAN  01-01-1970 03:00 ALLAH’A SITK İLE BAĞLAN BU DÜNYA BOM BOŞ  01-01-1970 03:00 KORKULARIMIZ  01-01-1970 03:00 ÇIPLAK GEZMEK MODA OLDU  01-01-1970 03:00 VİCDAN ve İNSAN  01-01-1970 03:00 ALLAH’A KULLUK EDEBİLMEK  01-01-1970 03:00 ADALETİ YAŞATIN HERKESE  LAZIM   01-01-1970 03:00 HAYAT GERÇEKLERİ  01-01-1970 03:00 KAPİTALİST SOYGUNLARI  01-01-1970 03:00 DÜNYADAKİ “TÜRK” NÜFUSU  01-01-1970 03:00 DEĞİŞİMİN İÇ YÜZÜ  01-01-1970 03:00 HUZURU KENDİMİZ KAYBEDİYORUZ  01-01-1970 03:00 DOĞRULUK ve SAMİMİYET  01-01-1970 03:00 HUZURU KENDİMİZ KAYBEDİYORUZ  01-01-1970 03:00 HAYAT GERÇEKLERİ  01-01-1970 03:00 GENÇLİK KÜLTÜRÜNDEN KOPARILIYOR  01-01-1970 03:00 TOPLUM ÇÜRÜYOR  01-01-1970 03:00 GENÇLİK KÜLTÜRÜNDEN KOPARILIYOR  01-01-1970 03:00       DOĞRULUK ve SAMİMİYET  01-01-1970 03:00 DEĞİŞİRKEN KİRLENİYORUZ  01-01-1970 03:00 VİCDAN ve İNSAN  01-01-1970 03:00   AİLE KÜLTÜRÜ ve HUZUR  01-01-1970 03:00