2 ve 4 AYAKLI CANLILAR

Nilgun Batıyeli

08-10-2026 10:40

Çocukları ve hayvanları sevmeyen insanların, insan olma vasıflarından bir şeyler eksiktir denir.

Çocuk konusu da çok vahim olaylara neden olabiliyor. Ama ben bugün hayvanlar adına biraz gerçekleri görmemiz gerektiğine inanıyorum.

Zira çocuk söz konusu olunca bir kimliği oluyor. Bir sokak hayvanının ise varlığını hatırlayan hatırlıyor.

Son dönemde, alınan resmi kararlar ve bu kararlar doğrultusunda yapılan uygulamalar sonucunda kaç hayvanın hunharca öldürüldüğünü bileniniz var mı mesela?

Bir insanın hayvanları sevmesi başka, onlara eziyet etmemesi başka bir şeydir. Sevmek kişisel bir tercihtir. Bir hayvanı sevmeyebilirsiniz.

Onunla aynı ortamda bulunmak istemeyebilirsiniz.

Fakat bu, ona eziyet etme, aç bırakma, işkence etme, yaşam hakkını yok sayma ya da öldürme hakkını kimseye vermez.

Çünkü konu artık sevgi değil, vicdan ve yaşam hakkıdır.

Bunu yalnızca sokakta yaşayan hayvanlar üzerinden de düşünmemek gerekiyor. İnsanlar şehirleri büyütürken, binaları yıkıp yeniden yaparken, ağaçları ve doğal alanları ortadan kaldırırken, başka canlıların yaşayabileceği alanları da yok ediyor.

Çevremde neredeyse her üç binadan biri yıkılıp yeniden yapılıyor.

Biz buna kentsel dönüşüm diyoruz.

Oysa bizim için dönüşüm olan şey, başka canlılar için yaşam alanlarının ortadan kalkması anlamına da gelebiliyor.

Ben yedinci katta oturuyorum.

Üç gece üst üste, açık bıraktığım banyo camından küçücük bir kertenkele içeri girdi ve küvetin giderinde su aradı.

Üç gece boyunca aynı şeyi gördüm.

Herkes hayret oralara çıkmazlar dedi, ama çıktı işte

Belki de o küçücük hayvanın benim banyoma kadar gelmesinin nedeni, çevresinde artık su bulabileceği, saklanabileceği, yaşayabileceği alanların giderek azalmasıydı.

Sonra kontrolsüz üreyen bakımsız hayvanların neden bu denli fazlalaştığını, şimdi neden aniden azaldığını tartışıyoruz..

Bir canlıyı ortadan kaldırdığınızda, onunla birlikte doğadaki dengeyi de değiştirmiş olursunuz.

Kedileri şehirlerden uzaklaştırıp farelerin çoğalmasından sonra yeniden “Farelerle nasıl mücadele edeceğiz?” diye düşünmek bunun en çarpıcı örneklerinden biri.

Doğadaki bir halkayı yok saydığınızda, ortaya çıkan boşluğu başka bir sorun doldurabiliyor.

Köpekler için de durum farklı değil.

Köpek, insanla kurduğu bağ açısından belki de dünyanın en sadık canlılarından biri. Karşılık beklemeden sever, kendisini besleyen ve koruyan insanı unutmaz. T

ehdit altında kaldığında ise çoğu zaman saldırmaktan önce kendisini korumaya çalışır.

Ama bir hayvanı köşeye sıkıştırır, korkutur, aç bırakır, şiddete maruz bırakır ve kaçabileceği hiçbir alan bırakmazsanız, ondan ne bekliyorsunuz?

Bugün sokak hayvanlarına yönelik tartışmanın önemli bir bölümünü oluşturan sorunların bir kısmı da aslında yıllardır insanların kendi elleriyle büyüttüğü sorunlar.

Çocukları eğlendirmek için eve alınan köpek yavruları büyüdüğünde sokağa veya arazilere terk ediliyor.

Evde küçük ve sevimli olan hayvan, büyüdüğünde bir anda “yük” hâline geliyor.

Sonra o hayvanın neden sokakta olduğunu, neden kontrolsüz çoğaldığını, neden insanlarla sorun yaşadığını konuşuyoruz.
Hele de o akıl almaz sokak hayvanlarını beslemek yasak olayı…

Dert etmesinler besleyecek hayvanların çoğunu yok ettiniz.

Bir başka tarafta ise barınaklar var.

Orada yaşananlara ve kamuoyuna yansıyan görüntülere baktığımızda, hayvanları korumak amacıyla kurulmuş yerlerin genelde  nasıl korkunç koşullara dönüşebildiğini görüyoruz.

Bir canlıyı sokaktan alıp daha güvenli bir yere götürdüğünüzü söyleyip, onu açlık, hastalık, korku ve şiddetle karşı karşıya bırakıyorsanız bunun adı korumak olamaz.

Ve bütün bunların üzerine, hayvanlara yönelik şiddetin giderek sıradanlaştırıldığı bir ortam ekleniyor.

Bir yavru kedinin hunharca öldürülmesi, bir hayvanın işkence görmesi, patilerinin kesilmesi ya da başka bir vahşete maruz bırakılması artık yalnızca sosyal medyada birkaç gün konuşulup unutulacak olaylar olmamalı.

Böyle olayların failleri bulunmalı, yargılanmalı ve yaptıklarının karşılığını görmelidir.

Çünkü hayvana yapılan şiddet, yalnızca hayvana yapılan bir şiddet değildir.

Bir insanın kendisinden daha güçsüz ve kendisini savunamayacak durumdaki bir canlıya ne yapabileceğini gösterir.

Asıl büyük sorun ise bütün bunların üzerine siyasi kararların eklenmesidir.
Hayvanların yaşam hakkını koruyacak çözümler üretmek yerine onları ortadan kaldırmayı temel alan anlayış kabul edilemez.

Bir ülkede sokak hayvanları için yapılması gereken ilk şey, onları yok etmenin yollarını aramak değil; neden bu noktaya gelindiğini anlamak, kontrolsüz üretimi ve terk edilmeyi engellemek, kısırlaştırmayı etkin biçimde uygulamak, sahiplendirmeyi teşvik etmek, denetimi sağlamak ve gerçek anlamda yaşam alanları oluşturmaktır.

Hayvanları yok ederek değil, insanın hayvanlarla birlikte yaşayabileceği bir düzen kurarak çözüm üretmek zorundayız.

Bir canlının yaşam hakkını savunmak için onu sevmeniz gerekmiyor.

Sadece insan olduğunuzu ve bu dünyanın sadece size tahsil edilmediğini hatırlamanız yeterli.

Dünya yalnızca insanlar için, yalnızca insanlarla var edilmedi. Belki farkında değiliz ama dünyanın doğal düzeni, bir sineğin bile bu büyük döngünün vazgeçilmez parçalarından biri olduğunu gösteriyor.

Kısa bir not: Çevremde fon krizi ile ilgili yazmam isteniyor.
Ben de asrın soygunu hakkında iki kelime yazayım dedim:

Yapan belli, yaptıran belli, kazanan belli, kaybeden belli...
Her şeyin altında imzası olan da belli….

DİĞER YAZILARI Mit Sandığımız Geçmişten, Düşünmediğimiz Geleceğe 01-01-1970 03:00 Toplumun Tahammül Sınırı Nerede? 01-01-1970 03:00 BU ÜLKENİN KURUCUSU TEKTİR 01-01-1970 03:00 KENDİNİ DEV AYNASINDA GÖRME 01-01-1970 03:00 EGO İLE VİCDAN KARŞILAŞIP KUŞKUYA ÇARPINCA 01-01-1970 03:00 TEK VE EŞSİZ 30 AĞUSTOS 01-01-1970 03:00 ZAFERE 3 KALA 01-01-1970 03:00 KENDİNE KARŞI SORUMLUSUN 01-01-1970 03:00 Siyasetçi, Satıcı ve Haberci: Yalanın Üç Hali 01-01-1970 03:00 TARIM VE HAYVANCILIK – GELECEĞE ŞANS TANIMAK 01-01-1970 03:00 BİLMEDİĞİNİ BİLMEMEK 01-01-1970 03:00 TOPLANTI 01-01-1970 03:00 Zamanın Eskitemediği Doğrular 01-01-1970 03:00 Okur Metinlerde Ne Arıyor? 01-01-1970 03:00 Ne Yiyorduk, Ne Yiyoruz, Yarın Ne Yiyeceğiz? 01-01-1970 03:00 Kıbrıs Barış Harekâtı'nın.. Unutturulmak İstenenleri 01-01-1970 03:00 PANDORA'NIN EMANETİ: UMUT 01-01-1970 03:00 15 Temmuz: Hatırlamak mı, Kutlamak mı? 01-01-1970 03:00 HER ÇAĞIN KRONOS'LARI VARDIR 01-01-1970 03:00 BİR ROMAN KARAKTERİ NASIL HAYAT BULUR? 01-01-1970 03:00