İZMİR’İN KURTARILIŞI-6

HASAN ÇİFTÇİ

07-09-2025 11:41

Dördüncü Alay kumandanı, Bonova’nın ele geçirilişini, Bornova İstasyonun’ndan yazdığı şu küçük raporla bildirdi:

 İkinci Süvarı Fırkası Kumandanlığına

Alay öğleden evvel, saat 09.00’da, Şerafettin Bey kumandasında, iki bölük ile ve daha sonra kalan  kısımlarıyla, Bornova’yı ele geçirmiştir.

Alaylar, güney-batıyönünde ilerlediklerini arz ederim.

                                                        Süvari Dördüncü Alay Kumandanı

                                                                          Ali Reşat

   Alay Bornova’ya girerken bir iki  yerde düşman dağınık parçalarının ateşiyle karşılaşmış ve bu esnada Şerafettin Bey’in atı vurulmuştu. En önde kahraman ve seçkin sekiz piyade yürüyordu.

   Yirminci Alay’ın Bayraklı civarındaki tersanenin kuzey sırtlarından görünmesi üzerine, Mersinli’ye doğru yürüyen dağınık düşman döküntüleri, şaşkın bir halde kaçmaya başlamış, kütle halinde kaçan bu askerler, On Üçüncü Alay’ın bir bölüğü tarafından çevrilerek  esir edilmiştir ki, çeşitli rütbelerde 21’i subay olmak üzere 1000’den fazla erden oluşan bu toplululuklar, Mersinli’de bahçe içindeki yapılara  yerleştirilmiştir.

   En önde Dürdüncü Alay Kumandan yardımcısı  Şerafettin Bey olduğu halde, Dördüncü ve Yirminci Alaylar tam bir düzen içinde  caddeyi takiben ilerlemekte iken, soldan Punta (Alsancak)’daki un fabrikasından açılan ateşle, en önde yaya yürüyen kahraman erlerden üçü şehit oldu ve biri ağır şekilde yaralandı. Fakat artık ateşe önem verilmiyordu. Ara vermeden  yürüyüşe devam edildi. Kıtaların , böyle metin ve cesur ileri atılışları  karşısında ateş edenler  bile, karşı konulamaz bir tesire kapılarak, ellerinden silahlarını atıyordu. Türk yiğitliğinin en parlak bir örneği olan bu yürüyüş ve İzmir’e giriş, seyredenlerin gözünde bir harika mahiyetini almıştı. Binlerce düşman döküntüleri  ve silahlı Hırıstiyanlar  ve çetelerle dolu olan İzmir’i, süvarilerin bu fedakar ileri atılışları  hayran ve şaşkın bir hale getirmişti. Bilhassa yabancılar ve levantenler ve son dakikaya kadar, Türk Odusu’nun zaferine inanmak istemiyenler, gözlerinin önünde, Dünya’da hiçbir   milletin gösteremiyeceği,  tam bir kendini feda edercesine  yürüyen şu süvarileri o kadar  olağan üstü görüyorlardı ki, gözlerine bir  tülü inanamıyorlardı. Tam İzmir’e girerken Punta’daki un fabrikasından açılan ateşle şehit olup orada terk edilen kahraman askerler, öyle soylu bir duruş ile İzmir girişinin iki tarafında yatıyorlardı ki, sanki başlarını Milli Ülkünün  eşiğine koymuş, onun sonsuz nöbetçileri gibi geriden gelen kıtalara  hal ve tavırlarıyla  İzmir’e girilen noktayı gösteriyorlardı. O’nlar İzmir ülküsünün son şehitleri idi:

   İzmir’in kapısında İzmir için can veren bu saygıdeğer  şehitler şunlardı:

1-İkinci Fırkanın Dördüncü Alayının, İkinci Bölük Çavuşu, Akşehir’in Mamuretü’l-hamîd   

Köyünden  Bekir oğlu,Mehmet,

2-İkinci Fırkanın Dördüncü Alayının, İkinci Bölük Çavuşu, Antalya’nın Kızılsaray Köyünden Baba İbrahim Oğullarından, Ömer Oğlu, Hakkı,

3-İkinci Fırkanın Dördüncü Alayının Dördüncü Bölüğünden er, Nevşehir’in Aynalı Köyünden  Sağıroğullarından Ahmet   Oğlu, Seyit Ahmet.

   Artık İzmir’e girilmişti. En önde Şerafettin Bey olarak, adeta bir  uç kumandanı gibi, yanında, emir   subayı , Teğmen Hamdi ve Dördünci Alaydan, Teğmen Ali Rıza Efendiler olduğu halde Kordon Boyu’nu takip ediyorlardı.

   Limanda ki yabancı gemilerden bütün bakışlar ve dürbünler, Kordon’da ilerleyen bu fedakar askeri birliğe yönelmişti. Pencerelerin aralıklarından gözetleyenler, İzmir’in Yunanlılar tarafından işgal edildiği o feci ve kanlı günü hatırlıyor, Türk Ordusu’da girerken İzmir’i kana boyayacağı hakkında hastalıklı kanaatlerinin iflas ettiğini görüyorlardı. İzmir’e çıktıkları zaman gölgelerden korkan ve hayaletlere ateş eden Yunan Ordusuyla o hain ve korkak ordunun kalıntısı ve silahlı yerli Hırıstiyanların titreyişleri arasında, korkusuzca ve tam bir düzen içinde ilerleyen Türk süvarilerini karşılaştırmakdan, kendilerini alamadıkları şüphesizdi.

   İşte Türk zaferinin, Türk başarısının, Türk  uygarlık başarısının sırrı buradaydı. O, kuvvetli iken korkuyordu, bu zayıf ve küçük bir birlik  halinde iken tam bir ölçü  ve dayanıklılıkla ilerliyordu. Ve ilerlerken binlerce düşman askeri silahlarını kendiliklerinden yerlere atıyordu.

   Pasaport mevkii civarında, elinde bomba bulunan bir düşman askerine, Şerafettin Bey tarafından elindeki bombayı yere bırakması ihtar edilmiş ve asker  korkusundan dolayı olması pek olası bulunan ani bir hareketle bombayı  patlatmış ve bu patlama neticesi Şerafettin Bey, yüzünden yaralanmış, gerek kendi atı, gerek yanında bulunan Yirminci Alayın Üçüncü Bölüğü Kumandanı, Yüzbaşı Nüri Bey’in atı yaralanmış olduğu halde, büyük bir huzur ve denge  ile yürüyüşüne devam ve Hükümet Konağına ulaşılınca, Teğmen Ali Rıza Efendi’ye Hükümet kapısını açtırıp, kurtuluşun belirtisi olarak  9/9/1922  öğleden evvel saat 10.30’da Türk nöbetçileri yerleştirmiştir. Bu suretle 15 Mayıs 1919 sabahı pek namertçe  ve kanlı bir tarzda Yunan baskınına uğrayan İzmir, *tam üç sene, üç ay, yirmi dört gün,  yani 1209 gün*, ağır bir karabasan gibi düşman istilası altında kaldıktdan sonra, sonsuza kadar sürecek Türk hakimiyetine geçmiştir.

*Yazar, İzmir’in işgal süresini yanlış hesaplıyarak, “tam 27 ay, 24 gün, yani734 gün” şeklinde yazmıştır.(H.Ç)

   Dördüncü Alay, İki Bölük ile Hükümet ve Kışla civarında toplanmış ve Yirminci Alayda, biraz evvel vapura bindirilmek üzere, Yunanlılar tarafından götürüldüğünü haber aldığı esirlerimizi kurtarmak üzere, Kokaryalı doğrultusunda harekete devam etmiş ve bu Alay yol güzergahtaki evlerden fazla ateşe uğradığından ve bir iki yöne kuvvet ayırmasına mecbur olduğundan iskele civarında durmuştur.. Alaydan bir er şehit ve bir erde yaralanmıştır. Alay, daha sonra, fırkadan verilen emir ile kışlada toplandı.

   Dördüncü Alay Kumandanı, diğer üç bölüğüyle ve İkinci Alayla birlikte Punta civarından  sola dönerek kestirme yol ile, doğruca Kadifekale’ye çıkmıştır. Bu kolda hareket esnasında bir çok dağınık düşman askerine ve silahlı Hırıstiyanlara rastlamış, hızlı hareketleriyle meydana getirdiği etki, direnme ve karşı saldırı girişimlerini sonuçsuz bıraktırmıştır.

   İkinci Alay, Kemer İstasyonu hizasından geçerken, Aydın yönünden gelen bir  treni  durdurarak, trende  bulunan bir yüzbaşı ve dört subay ve yedi yüz kadar Yunan askerini esir  etti. Bunlar, İzmir’in ele geçirildiğinden habersiz bulunduklarından, başlangıcta teslim olmaya razı olmamış iselerde, İstasyonda bulunan, bir yüzbaşı kumandasındaki sekiz erlik Fransız Askeri Birliği  durumu kendilerine anlatmış ve teslim olmaktan başka çare olmadığını bildirmiş olduğundan, Yirminci Alay’ın Birinci Bölük Kumandanı Yüzbaşı Faik Efendi’nin bölüğü tarafından, şehir  içinde bir kargaşalığa meydan vermeden teslim alınmış ve silahları alınmıştır. Alay, güzergahtaki Türk halk tarafından, sınırsız bir sevinçle alkışlanmış ve halk tarafından subay ve erlere ziyafetler verilmiştir.  Devam Edecek

 

DİĞER YAZILARI TBMM’NİN KURULUŞU 23 NİSAN ULUSAL EGEMENLİK VE ÇOCUK BAYRAMI 01-01-1970 03:00 31 MART OLAYI (13 NİSAN 1909) 01-01-1970 03:00 Çanakkale Savaşlarında İncesu 01-01-1970 03:00 14 ŞUBAT SEVGİLİLER GÜNÜ 01-01-1970 03:00 İNCESU ÇAY BAHÇESİ VE KÜLTÜR EVİ DÜNÜ BUGÜNÜ 01-01-1970 03:00 BAYRAK BİR MİLLETİN ŞEREFİDİR 01-01-1970 03:00 GEÇMİŞTE İNCESU HALKEVİ  01-01-1970 03:00 İSTANBUL SÖZLEŞMESİ 01-01-1970 03:00 24 KASIM ÖĞRETMENLER GÜNÜ 01-01-1970 03:00 BALKAN HARBİNDE KADINLARIMIZ VE KADIN KONFERANSLARI   01-01-1970 03:00 CUMHURİYET KİMSESİZLERİN KİMSESİDİR 01-01-1970 03:00 NEŞET ERTAŞ  01-01-1970 03:00 İZMİR’İN KURTARILIŞI-7 01-01-1970 03:00 İZMİR’İN KURTARILIŞI-5 01-01-1970 03:00 İZMİR’İN KURTARILIŞI-4 01-01-1970 03:00 İZMİR’İN KURTARILIŞI-3 01-01-1970 03:00 İZMİR’İN KURTARILIŞI-2 01-01-1970 03:00 İZMİR’İN KURTARILIŞI-1 01-01-1970 03:00 26 AĞUSTOS 1922 BÜYÜK TAARRUZ VE TRİKOPİS’İN ESİR EDİLMESİ 01-01-1970 03:00 19 MAYIS 1919   01-01-1970 03:00 31 MART OLAYI (13 NİSAN 1909) 01-01-1970 03:00 KÜTÜPHANE HAFTASI VE OKUMAK ÜZERİNE 01-01-1970 03:00 18 MART ÇANAKKKALE ŞEHİTLERİ ANMA GÜNÜ 01-01-1970 03:00 14 MART SAĞLIK HAFTASI 01-01-1970 03:00 İSTİKLAL MARŞININ KABULÜ (12 MART 1921) 01-01-1970 03:00 8 MART DÜNYA KADINLAR GÜNÜNDE MEMLEKETİMİN HAVALARI 01-01-1970 03:00 BAKÜ FATİHİ NURİ PAŞA (KİLLİGİL) (1889-2 Mart 1949) 01-01-1970 03:00 14 ŞUBAT SEVGİLİLER GÜNÜ 01-01-1970 03:00 ÖMER YAZGAN “DARAĞACINDA BİR FİDAN” 01-01-1970 03:00 SARIKAMIŞ DESTANI (BEYAZ HÜZÜN)  01-01-1970 03:00 TUTUM, YATIRIM VE TÜRK YERLİ MALI HAFTASI (12-18 ARALIK) 01-01-1970 03:00 TÜRK KADININA (SEÇME VE SEÇİLME) HAKKI (5 Aralık 1934)  01-01-1970 03:00 24 KASIM ÖĞRETMENLER GÜNÜ 01-01-1970 03:00 CUMHURİYETİN KURULUŞUNUN 101. YILI  01-01-1970 03:00 İZMİR’İN KURTULUŞUNUN 102. YILI (9 EYLÜL 1922 – 2024) 01-01-1970 03:00 4 EYLÜL 1919 SİVAS KONGRESİ VE KAYSERİ DELEGELERİ 01-01-1970 03:00 30 AĞUSTOS BAŞKUMANDANLIK MEYDAN ZAFERİ 01-01-1970 03:00 26 AĞUSTOS 1922 BÜYÜK TAARRUZ VE TRİKOPİS’İN TUTSAK EDİLMESİ 01-01-1970 03:00 SAKARYA ZAFERİ ÖNCESİ KAYSERİ 01-01-1970 03:00 İSTANBUL'UN İŞGALİ VE KURTULUŞU 01-01-1970 03:00 BEN VASİL VE TAŞLARIN DİLİ... 01-01-1970 03:00 19 MAYIS 1919    01-01-1970 03:00 12 MAYIS DÜNYA HEMŞİRELER GÜNÜ 01-01-1970 03:00 İNCESU KERVANSARAY HAN DUVARLARINDA İSMİ GEÇEN MARAŞLI ŞEYHOĞLU KİMDİR?  01-01-1970 03:00 ÇANAKKALE KARA SAVAŞLARININ 109.YILI 01-01-1970 03:00 TBMM'NİN 104.YlLl... 01-01-1970 03:00 KÖY ENSTİTÜLERİ 01-01-1970 03:00 TÜRK POLİS TEŞKİLATI VE İNCESU 01-01-1970 03:00 KÜTÜPHANE HAFTASI OKUMAK ÜZERİNE 01-01-1970 03:00 TÜRK OCAKLARI 01-01-1970 03:00 18 MART ÇANAKKKALE ŞEHİTLERİ ANMA GÜNÜ 01-01-1970 03:00 14 MART SAĞLIK HAFTASI 01-01-1970 03:00 BİTMEYEN SAVAŞ (GAZZE) 01-01-1970 03:00 İSTİKLAL MARŞI'NIN KABULÜ 01-01-1970 03:00 8 MART DÜNYA KADINLAR GÜNÜ 01-01-1970 03:00 14 ŞUBAT SEVGİLİLER GÜNÜ 01-01-1970 03:00 KAYMAKAM AYDIN GÖÇER GÜLE GÜLE 01-01-1970 03:00 SULTANSAZINDA OT PAYLAŞIMI 01-01-1970 03:00 İNCESU'DAN MUSTAFA KEMAL ATATÜRK E 01-01-1970 03:00 BALIK DAYININ KAHVESİ 01-01-1970 03:00 DİYARBAKIR SUR’DA İKİ SERDAR VATAN EVLADI ŞEHİT(5 şubat 2016) 01-01-1970 03:00 VAN’LI 120 KAHRAMAN ÇOCUĞUN DESTANI 01-01-1970 03:00 KUTSAL EMANETLER VE MEDİNE SAVUNMASI 01-01-1970 03:00 ANKARA RÜZGARLI SOKAKTAN, İNCESU’DAN BİR İSMET ÖZKAN GEÇTİ 01-01-1970 03:00 ŞEHİT KUBİLAY VE MENEMEN OLAYI 01-01-1970 03:00 SARlKAMlŞ BEYAZ HÜZÜN 01-01-1970 03:00 RUMLARIN MÜBADELESİ VE KAYSERİ 01-01-1970 03:00 TUTUM, YATIRIM VE TÜRK YERLİ MALI HAFTASI (12-18 ARALIK) 01-01-1970 03:00 24 KASIM ÖĞRETMENLER GÜNÜ 01-01-1970 03:00 24 KASIM ÖĞRETMENLER GÜNÜ 01-01-1970 03:00 10 KASIM 01-01-1970 03:00 CUMHURİYETİN KURULUŞUNUN100.YILDÖNÜMÜ 01-01-1970 03:00 BİTMEYEN SAVAŞ KUDÜS 01-01-1970 03:00 BİR GAZZELİ'DEN MEKTUP VAR ... 01-01-1970 03:00 ANKARA’NIN BAŞKENT OLUŞUNUN 100. YILI 01-01-1970 03:00 NEŞET ERTAŞ 01-01-1970 03:00 9 EYLÜL 1922 İZMİR'İN KURTULUŞU 01-01-1970 03:00 SON CEVİZLİK 01-01-1970 03:00 ALBAY REŞAT ÇİĞİLTEPE 01-01-1970 03:00 BÜYÜK TAARRUZ BAŞKUMANDANLIK MEYDAN MUHAREBESİ 01-01-1970 03:00 KERBELA FACİASI... 01-01-1970 03:00 LOZAN ANLAŞMASI 01-01-1970 03:00