İZMİR’İN KURTARILIŞI-5

9-Eylül-1922  (338)

8/9 1922 Gece yarısından saat 4.00’de, Yirminci Alay’ın keşif kollarından alınan raporlarda Bornova Ovasını örten  son sırtlar üzerinde ki düşmanında, tahmin edildiği gibi kaçtığı ve yol civarında düşmandan eser kalmadığı bildirildi.

Yirminci alayın İkinci Bölüğünden çıkarılan subay  keşif kolu kumandanı, teğmen Enver Efendi, İzmir’in onbeş kilometre kuzeyine  kadar ilerlemiş, ovaya, İzmir’e ve limana hakim bir tepe üzerinde gözlemlerini  bildiriyordu.

   İzmir’in kapılarına, İzmir’e doğru tam bir süratle kaçan düşmandan evvel ulaşılmış  bulunduğu şu sırada, ele geçirilen bu fırsatın kayıp edilmemesi çok önemli ve yaşamsal bir olay halinde idi. Düşman kaçarken bulduğu küçük fırsatları pek alçakcasına kötüye kullanıyor , nefes almaya vakit bulunca güzergahı kan ve ateş içinde bırakıyordu.

    O nedenle 9-Eylül-1922 sabahı İzmir’e doğru açılmış olan sahayı  İkinci Fırkanın bütün kuvvetiyle ele geçirmesi kaçınılmazdı.

   Fırka Kumandanı Fırkaya yazdığı emirde:

Düşmanın tutunduğu siperlerden  savuştuğunu ve Fırkanın Bornova istikametinde ileri harekete devamını ve bunun içinde Yirminci ve Dördüncü Alayların , Yirminci Alay kumandanı Kazım Beyin Kumandasında, derhal ileri yürüyüşe geçerek, rastladığı yerde düşmana yüklenerek  atmasını  emir etmekte ve Fırkanın genel heyetiyle   yürüyüş sırasını açıkça belirtmekte idi. Bornova istikametine ileri yürüyüşe geçen İkinci Fırka, alaylarına durumu bizzat görerek daha esaslı emir vermek üzere İkinci Fırka Kumandanı Karargahı  ile beraber, Bornova’nın aşağı yukarı  üç kilometre doğusunda ve şose kenarında bulunan gözlem mevkiine geldi.

   Tepeye çıkılınca İzmir ve deniz bütün büyüsü  ve güzelliğiyle  gözleri kamaştırıyordu. Milli Ordunun uğrunda bu kadar kan ve can feda edilen hedefi, sabahın ince ve hafif sisleri, doğuşun  altın nurlu parlamaları içinde  arzulu bir şekilde  gülümsüyordu.

   Tepeye çıkanlar:

-İzmir ve deniz diye elinde olmadan  bağırmaktan kendilerini alamıyorlardı . İzmir ve deniz, Milli Ordunun bu ikiz  ülkü kardeşleri  hedefi, bütün güzelliği çıplaklığıyla kollarını açmış :

   Artık geliniz diyordu.

   Bu büyük ve yüce manzaranın göz kamaştıran huzurunda bütün kalpler buraya gelinceye kadar geçtikleri ölüm yollarını çektikleri sıkıntı ve zorlukları  kısa bir an içinde düşündüler.

   Yine böyle bir sabah, bu güzel deniz ve bu güzel İzmir, Helenin, ahlahsız, sarhoş ve sefil çocuklarının çirkin yatağına atılmak istenmiş ve kolları bağlanarak, sinesi süngülenerek damla damla  sızan kanıyla Türk İzmir kesimhaneye  götürülmüştü.

   Fakat, o zaman Türk İzmir’in temiz ruhu, sinesi ve kalbi yaralı olarak kaçmış, Anavatanın içinde diyar diyar gezmiş, İnönülerde, Sakarya Vadilerinde ölümle göz göze gelmiş, Anavatanın büyük ruhuyla birlikte, her gördüğü ıztırab ve felaketten, yeni ve taze bir kudret ve kuvvet alarak gittikçe büyümüş ve nihayet Dumlıpınar’da bütün Yunan efsanelerini, İlyada’nın şiirlerini yırtarak uygarlıkta olgunluğunu, soylu üstünlüğünü ispat eylemiş ve bütün maddi ve manevi kuvvetlerinin  ezici üstünlüğüyle o tecavüzcü ve  katil düşmanı kutsal bağrında boğarak işte yine İzmir’e gelmişti.

          Bu iki sabah arasında geçen karanlık ve korkunç günlerin bütün elem ve ıztırabını tepeye     çıkanlar bir anda unutmuş gibi oldular.  

   O sırada Birinci Fırkanın kumandanıda karargahı ile gözlem mevkiine geldi. Birinci fırkaya bağlı diğer kıtalarda parça parça geliyorlardı.

   İzmir  limanında İtilaf Devletlerine  ait iki büyük ve on kadar farklı büyüklükte  savaş gemisi vardı. Bonava’dan İzmir’e doğru giden bir çok insan kafileleri görülüyordu. Rıhtımda gemiye bindirmeye ait hiçbir hareket yoktu. Kovalayan ordu, kaçan ordudan evvel hedefe ulaşmıştı.

   Belli bir hedef olmamakla beraber İkinci Fırka bataryasıyla, Bornova’ya doğru birkaç  top atış yapıldı. Atışa başlar başlamaz Bornova’daki evlerin pencerelerine  farklı milletlere ait bayraklar  asılmaya başlandı. Bu milletlerden bir çoklarının tutkulu siyasileri, yenilen Yunan Ordusunun destekçisi ve ortakları idiler. Her türlü uluslararası hukuk kurallarını çiğneyerek İzmir’e saldırtan, Yunan Ordusuna medeniyet ordusu diyenler, o ordunun yenilgisi üzerine yine bu bayrakları asarken kim bilir ne kadar vicdan azabı ve utanç ıstırabı  duyuyorlardı?

   Türk Ordusu, medeniyet ordusu diye memleketine musallat ettirilen orduyu, medeniyetin hakiki kuvvet ve silahıyla yenmişti. Ve ayaklar altına  alınan uluslararası hukuku korumak ve ona uymakla, Milli Ordu uygarlıktaki üstünlüğünü  göstermişti. Derhal ateş kestirildi, o sırada İzmir’den Bornova’ya tek bir lokomatif geldiği görüldüğünden (parlamenter) müzakere memuru olması ihtimali dolaysıyla On Üçüncü Alay Kumandanı Atif Bey Bornova üzerine bir  bölükle gönderildi.

   Gözetleme yerinde bulunan ve bütün hareket alanını gözleri ile görmekte olan Birinci ve İkinci Fırka Kumandanlarının müzakeresi neticesi:

   Birinci Fırkanın, Kokluca’dan Kadifekale üzerinden, İkinci Fırka’nın da sağdan, yani Bornova’nın kuzeyindeki sırtlardan hareketleri kararlaştırıldı.

      Yirminci Alay Bornova’nın kuzeyindeki sırtlara ve On Üçünü Alayın tamamıda                                                                                      Bornova yönünde yürüyüşe geçti.

      Öncü olan Dördüncü Alayda Bornova’nın doğusundaki sırtlarda Zeytinlikler civarında  bulunuyordu. 

      Yirminci Alay  Bornova’nın kuzey sırtlarına ulaştığı zaman yapılan gözetlemelerde ciddi bir düşman faaliyeti görülmemişti. Hatta Yirminci Alayın bir bölüğü Bornova’nın hemen yakınından kuzeye geçiyordu. 

   Kıtalar arasında ileri gitmek konusunda özel ve açık bir rekabet vardı.

   Ara sıra kesik kesik Bornova’dan silah sesleri geliyordu. Bu belirsiz silah sesleri bütün gerilerde Yunan Ordusunun yaptığı facianın, Bornova ve İzmir’de başladığı kanaatini veriyordu. Memleketi dahilinde harpetmek zorunda  bulunan her kumandan gibi İkinci Fırka Kumandanıda böyle bir faciaya engel olmak his ve arzusundan  vazgeçemezdi. Biran evvel Bornova ve İzmir’in ele geçirilmesi, düşman tarafından yapması olası faciaların ve yıkımların önünü alabilirdi.

   İkinci Fırka kıtaları kararlaştırıldığı  şekilde ileri doğru sürülmüş ve lazım gelen noktaları ve alanı ele geçirmişti. Birinci Fırka kıtalarının Kokluca ve Kadifekale’ye ulaşmasını bekleyerek geçirilecek zaman kısada olsa hem boş ve hem de telafi edilemez durumun yaşanmasına sebebiyet verebilirdi.

   Kıtalar adeta birbirleriyle yarış yapıyormuş gibi sabırsızca ileri atılmak istiyordu.

   İkinci Fırka Kumandanı bu uygun durumu göz önünde bulundurarak, artık tutulamayacak bir hale gelmiş olan kıtalarına Bornova ve İzmir’in ele geçirilmesini emretti. Bu tarihi ve çok önemli olan emirde:

   Yirminci Alay Bornova’nın batısından ve Dördüncü Alay Bornova’nın içinden tarayarak İzmir yönünde hareket ve diğer fırka kıtaları da sıra ile Dördüncü Alayı takip edeceklerdir denilmekte idi.

   Emri alan kıtalar , çelik bir hucumla  ileri atıldı.

   Manzara her Türk’e sonsuza kadar gurur duyduracak bir heybet meydana getirmişti. Birlikler adeta koşu meydanında son süratle yarışa katılanların verdiği heyecanın son haddini veriyordu. Artık düşman döküntülerinin ateşine ve karşı koymasınada önem verilmiyor, önlerine çıkan bütün engelleri göğüsliyerek, ezerek, çiğneyerek geçiyorlardı.

  Halk ve kaçan düşman adeta manyetizma olmuş gibiydi. Derhal yıldırım hızıyla Bornova ele geçirildi. Devam Edecek