Kartal kavşağına yapılacak katlı kavşağa taktım doğrusu.
Hele hele, birkaç gün önce Başkan Memduh Büyükkılıç’ın yaptığı tanıtım toplantısında, günde geçen araç sayısının 120 bin olduğunu söylemesi, iyice kafamı karıştırdı.
Aslında bu 120 bin araç sayısı bana yabancı değildi. Zira Sayın Başkanı, bundan iki yıl önce verdiği rakam da buydu.
Bakınız; Mart/2024 tarihi itibarıyla Kayseri trafiğine kayıtlı 457.485 araç var. Bunun 282.419’u otomobil. Peki, Ocak/2026 tarihinde araç sayısı ne olmuş?
Ocak 2026 tarihinde 315.884’ü otomobil olmak üzere toplam motorlu araç sayısı 521.533 olmuş. Bu durum da iki yılda 34 bin otomobil artmış. Toplam araç sayısındaki artış ise, 65 bin kadar.
Değerli Başkanım, yeni araç sayısı ile, iki yıl önce yapılan sayımda ortaya çıkan araç sayısının aynı olması, manidar değil mi? Kafam karıştı derken, bunu kastettim. Yani, projeye esas olan sayımı hangi tarihte, hangi zaman diliminde, hangi metotla yaptınız? Keşke projeye destek veren ve toplantıya davet edilen basın mensupları bunu sorsaydı.
Neyse, ben, “Çarşı, her şeye karşı!” birisi olarak, iki yıl önce yazdığım, “GÜNDE 120 BİN ARAÇ GEÇER Mİ?” başlıklı yazımdan bazı bölümler aktarayım. Ama önce bir gözlemimi aktarayım. Henüz daha Kartal Kavşağı yapılmadan, Kartal-Büyükşehir, Kartal-Meydan arası, belirli saatlerde kitleniyor.
Bir de Kavşak yapılınca, “vızır-vızır” geçeceklerini düşünün. Tümden düğümlenecek, içinden çıkılmayacak bir durum ortaya çıkacak. Ölmez sağ kalırsak göreceğiz. Aslında bu iki yönde değil, şehrin merkezinde trafik kitleniyor. Buna ulaşım dilinde “çözdükçe düğümlenme!”, denir.
En sonda söyleyeceğimi başta peşinen söyleyeyim. Bu proje için, ciddi bir araç sayımı yapıldığına inanmıyorum. Bakınız neden? 04.022024 tarihinde, Başkanımız şu açıklamayı yapmıştı. Umarım bu açıklama sitelerinde duruyordur. “Büyükkılıç, günde 85 bin aracın geçtiği, pik saatlerde saatte zaman zaman 8 bin 500 aracın geçiş yaptığı Kartal Kavşağı’nda yeni projenin hayata geçirileceğini ifade etti.”
Projeye esas bir konuda bu kadar çelişkili bir durum varsa, projenin sağlıklı olduğuna kimse inandıramaz beni. Unutmayın az çok mühendislik kırıntısı var bizde.
Yazım şöyle başlıyordu: Geçen gün, Kartal Katlı Kavşağı tanıtım toplantısına katıldım. Büyükşehir Meclis salonunda yapılan toplantıya epey bir kişi katıldı. Proje direktörü bilgiler verdi. Bunu görsel efektlerle anlattı. Kafama takılan soruları sordum. İnanın, ya ben soru sormayı bilmiyorum ya da sunucunun kafası karışık.
… Araç sayımı, haftada üç gün olmak üzere, üç ay sürmüş. Hangi yöntem uygulandı? Bilmiyorum. Tabii, hangi yönden gelen ve giden sayılarını da bilmiyoruz. Sonuçta, günde ortalama 120 bin araç geçmiş. Haliyle projelendirme temelini bu teşkil ediyor. Projenin omurgası bu.
Bakınız; Mart/2024 tarihi itibarıyla Kayseri trafiğine kayıtlı 457.485 araç var. Bunun 282.419’u otomobil. Böyle bir tablo karşısında, günde 120 bin araç geçer mi? Kafama takıldı. Öyle ya, mühendisliğin verdiği bir kuşku var. Bu kadar araç nasıl geçer? Asla inanmam.
Bakınız neden? 16,5 milyon kişinin yaşadığı İstanbul’da, yine aynı dönem 5,5 milyon aracın bunun 3,7 milyonunun otomobil olduğu İki kıtayı birbirine bağlayan köprülerin ikisinden geçen araç sayısı şöyle veriliyor.
Abdülkadir Uraloğlu; “İstanbul gibi mega bir kentin trafik yükünü azaltan köprüyü, günlük ortalama 200 bin araç kullanıyor (AA, 29.10.2023). Günlük ortalama 240 bin araç geçiyor Fatih Sultan Mehmet (FSM) Köprüsünden. Bu veriler, resmi veriler. Bu durum karşısında, Kartal Kavşağı’ndan, günde ortalama 120 bin araç geçer mi?
Kıyas için bir başka rakam daha vereceğim. !5 Temmuz ve FSM köprülerinden, 2019 yılında, iki yönde toplam 117,5 milyon araç geçiş. Bir köprü için diyelim bunun yarısı. Eder 59 milyon. Bizim Kartal Kavşağı’ndan geçen ise, 43,2 milyon.
İlginç değil mi? Sanırım, proje müellifleri de biliyor bunu. Peki, günde 120 bin araç geçtiğine inanıyorlar mı? Sanmıyorum.
O nedenle, Başkan Büyükkılıç’ı, hadim olmayarak uyarıyorum. Sevgili Başkanım, bu rakam şişirme… Ekmek katığa denk getirilmiş. Projenin yapılabilir olması için abartılmış. Tekrar ediyorum, günde bu kadar araç geçsin. Kellemi koyarım. Gelin vazgeçin bu projeden. Şehir alt-üst geçit, katlı kavşak, battı-çıktılarla yeterince katledildi, bu katliama bir halka da siz eklemeyin.
Ben Başkanın yerinde olayım, araç sayısını, bilimsel yöntemlerle bir bağımsız kuruluşa yaptırtırım. Göreceksiniz böyle bir yatırıma hiç gerek olmayacak. Değerli Başkanım, kusura kalmayın, kuşkuluyum bu rakamda. Unutmayın, on iki gün ara ile verdiğiniz bir demeçte, bu kavşaktan 85 bin araç geçtiğini söylüyorsunuz. Bu rakamı da kim verdi size ki açıklamanızda kullandınız?
Katılımcılar, çok konuya itiraz etti. İttifak edilen husus yaya ve bisikletli geçişleriydi. Yaya için önerileri ilginçti. Kocasinan Bulvarı Sanayi Odası kavşağındaki gibi asansör ve merdiven. Sordum, özellikle akşam vakti bir kadın, tek başına bu asansöre biner mi? Asansör bozulduğunda, elektrik kesildiğinde ne olacak?
… Hasılı kelam, şahsen ben tatmin olmadım sunumdan. Kaç kişi tatmin oldu? Bilemiyorum. Eminim, müelliflerin de kafası karışık. Ha. Unutuyordum. Bu projenin fizibilite (yapılabilirlik) raporu olup olmadığını sordum. “Var!” dediler. Bunun üzerine “raporun” Büyükşehir Web sitesinde yayınlamalarını rica ettim. “Hem yayınlayacağız!” yanıtını verdiler. Bakalım, yayınlayabilecekler mi?
En sonunda Başkan Bana takıldı. “Kadir abi karşı!” dedi. “Doğrudur!”, dedim. “Projenin tamamına karşıyım!”, dedim. O da; “Çarşı her şeye karşı!”, dedi.
Evet. İçinde insanın olmadığı; kent kültürünü, kent tarihini, kent hafızasını, kentin dokusunu, insanı öncelemeyen her türlü eyleme ve yapılanmaya karşıyım. Kim ne derse desin.
Unutmayın, ulaşımın odağında insan vardır, araç yoktur. Araca göre ulaşım planlanmaz. Benzin, hava kirliliği, zaman kaybı, trafik sıkışıklığı işin hikayesi.
Yine unutmayın, tüm bu olumsuzlukları, bir bu tür önlemlerle bir başka noktaya ötelenir. O kadar. Bunun için uzman olmaya gerek yok.
Tabii, sunucu ve plan müellifi, “Peki, hız artınca Cumhuriyet Meydanı” sorusuna yanıt veremedi. Bir konuşmacı; “oraya da katlı kavşak yaparız”, diye ironi yaptı.