DOLAR 0,0000
EURO 0,0000
STERLIN 0,0000
ALTIN 000,00
BİST 00.000
Ali Rıza Navruz
Ali Rıza Navruz
Giriş Tarihi : 25-09-2022 16:57

VEFATININ 49.YILINDA ŞUKÛFE NİHAL BAŞAR...

Tarihe ve tarihimize dönüp de şöyle bir göz atacak olursak görürüz ki; Anadolu’muzdaki bin yıllık Hitit döneminde bir kadın şaire rastlayamıyoruz. Edebiyat tarihçilerinin görüşü de bu yönde. Fakat dört bin beş yüz yıl geriye gidersek, Sümer topraklarında Akad Kralı 1.Sargon’un kızı ENHEDUANNA ilk kadın şair olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu noktadan sonra ülkemize dönecek olursak, Şukufe Nihal Başar, Günseli İnal, Sennur Sezer, Didem Madak, İnci Okumuş, Bejan Matur, Lale Müldür, Azime Akbaş, Gülden Akın, Hilal Karahan, Nevra Çağlayan, Sibel Serinsu ve daha nice kadın şairlerimizi bir çırpıda sıralayabiliriz.

Eskiden şöyle derlerdi: “Kadın şiir yazmaz yazdırır.” Artık kadınlarımız bu sözü yutmuyorlar. Hatta erkeklerin: “Zaten sizler şiirsiniz” sözüne de pek itibar etmiyorlar. Onlar şimdi tutuşmuş bir kalemle şiir düşünüyor, şiir üretiyor ve dönemin şiirini yazabiliyorlar… Hatta Karacaoğlan gibi iddialı olup; "kim var imiş ben burada yoğ iken." Diyebiliyorlar!..

Yahya Kemal /Ölmek değildir ömrümüzün en feci işi- Müşkül budur ki ölmeden evvel ölür kişi/der ya bir şiirinde, işte şairimiz Şukufe Nihal –henüz hayatta iken- tam bu korkuya uğramış şairlerimizden biridir. Yani ölmeden önce unutulmuş, ölmeden önce ölmüştür şair diliyle. İmparatorluktan milli devlete geçişi ve cumhuriyetin ilk elli yılını yaşamış olan şairimizi/yazarımızı görmezden gelmeyi ben vefasızlık olarak görüyorum.

Evlerinde yapılan edebiyat sohbetlerinden etkilenen Şukûfe Nihal çok küçük yaşta şiir yazmaya başlar. İlk ve orta öğrenimini Selanik, İstanbul ve Beyrut’ta tamamlamış 1919 yılında Edebiyat fakültesi Coğrafya bölümünü bitirerek Türkiye’nin ilk üniversite mezunu kadını unvanına sahip olmuştur. Ayrıca fakültede okurken evlendiği Mithat Sadullah Sender ile Mekteb-i Ümit adında bir okul kurmuşlardır. O, ömrü boyunca hep ideal aşkı arayan bir kişilik olmuştur. Ruhunun yüksek rakımlarında, bir şiir edasıyla aramıştır aşkı. Şukûfe; Başlangıçta Tevfik Fikret etkisinde aruzla şiir yazsa da, zaman içinde Milli Edebiyat Akımının ilkelerine uygun hece ölçüsünü kullandı. Hece ölçüsüyle yazılmış şiirlerinde lirizm ve kadınsı bir içtenlik dikkatimizi çeker. Güzel bir kadındı rahmetli diyebiliriz. Edebiyatçılarımızdan ona kimler âşık olmamıştı ki; Nazım Hikmet, Ahmet Kutsi Tecer, Faruk Nafiz Çamlıbel başrolde idiler. Cenap Şahabettin’in kardeşi şair Osman Fahri ona olan aşkına karşılık bulamayınca canına kıymıştır…

Özgürlüğe tutkun, mücadeleci bir şair olan Şukufe, edebi kişiliğinin yanında eylemci kişiliğiyle de tanınır. Cumhuriyetin kurulması aşamasında 2.eşi Ahmet Hamdi Başar’la Müdafaa-i Hukuk Cemiyetinde önemli çalışmalar yapmıştır. Halide Edip Sultanahmet’te tarihi demecini verirken Şukufe de Fatih mitinginde dinleyicileri coşturmuştur. Daha sonraki yıllarda Anadolu’yu gezmiş, görmüş, gördüklerinden etkilenen Nihal eserlerinde Anadolu sorunlarına yer vermiş, tanıdığı köyleri ve köy kadınlarını anlatmıştır. Tarihimizde kadın haklarının ilk temsilcilerinden biridir diyebiliriz kendisine.

Üniversiteyi bitirdiği yıl, ilk şiir kitabı Yıldızlar ve Gölgeler yayınlanır. Aruzla yazılan bu şiirleri hece vezniyle yazdığı şiirler izler. 1928 yılında Hazan Rüzgârları, 1930 yılında ise Gayya adlı şiir kitabı yayınlanır. Daha sonraları Yakut Kayalar(1931), Su (1933), Sıla Yolları(1935), Sabah Kuşları(1943), Yerden Göğe(1960) İsimli şiir kitaplarıyla karşımıza çıkar. Şairimiz güçlü romantizmini düşünce gücüyle de birleştirerek sık sık toplumsal konuları işlemiştir. Kendinden önceki ve o devirdeki kadın şairlerden farklı olarak bir erkek edasıyla ve kadın olduğunu unuturcasına yazmamıştır. Hayatındaki çok yönlülük edebiyatın diğer alanlarında da görülür. Lirik bir anlatım kullandığı öykü ve romanlar yazmıştır. 1928 yılında Tevekkülün Cezası adlı öykü kitabı ile ilk romanı Renksiz Istırap yayınlanır. Bunları *Çöl Güneşi *Yalnız Dönüyorum *Domaniç Dağlarının Yolcusu *Çölde Sabah Oluyor adlı romanları izler. 1935 yılında *Finlandiya adlı gezi notları yayınlanır. Şair ve yazarımız 1910 yılından itibaren Kadın, Tan, Cumhuriyet gazetelerinde, Ayda Bir, Her Ay gibi dergilerde köşe yazarlığı yapmıştır. 1973 yılında 77 yaşında vefat etti.

 

NELER SÖYLENDİ?
@
Ali Rıza Navruz

Ali Rıza Navruz

DİĞER YAZILARI NARMANLl AŞlK SÜMMANİ İÇİMDE GÜZ GURBETİ YALNIZLIK... RÜZGÂRLARIN TÜRKÜSÜ MOLE/KÜL TANlYALlM LEYÂL DİYECEKTİM Kİ ÜŞÜRÜZ… AŞK AŞK SABÂ RÜZGÂRI /Şiir Adına/ BİR ŞAİR ÖLÜNCE... BİR EFSANE COĞRAFYASI 'ŞİREMENLİ' KIŞ LASTİĞİ --- "Görəsən ömrümün qışımı gəldi?" A.GANİ AŞlK ve ŞİİRİ MORUN ÖTESİNDEKİ SES AHMET HAMDİ TANPINAR ANlSlNA- Mehmet Emin Yurdakul BİR ŞAİR-BİR ŞİİR deneme üzerine BİR NEŞVE-İ ÇİNGENE GAMZELİM AYDEMİR DOĞAN 'Aydede' Uçukladı Serenadlarım... SANATIN BADEM GÖZLÜLERİ SAYlKLAMALAR ŞİİR ÜZERİNE BİR SÖYLEŞİ PUTKlRAN YALNIZLIK VE ŞAİR "EL HÜKMÜ LİMEN GALEBE" lClP SEPLİ SÖZ ah sesimi boğan sus/kum!!! GÖZLERİN Bunu bil/ESİN ÇEKİLİN AYAKUCUMDAN OCAK ve OCAKBAŞI... BİR HİKÂYE KİTABI ÜZERİNE "SON KURŞUN" "AĞLASAM SESİMİ DUYAR MISINIZ?" FARUK NAFİZ ÇAMLIBEL SÜR DE GİTSİN PUSULA GÖNÜL KARA TREN SAHİBİNİ BULAN ŞARKI… YAĞMUR YAĞIYOR VE SEN YOKSUN /hıç-kırıklar/ KİTAP VE KİTAP OKUMAK… MAVİ GÖMLEK VE AHIR SEKİSİ DİLRUBA ŞARKILAR DAĞLAR ÖZGE LEYLÂ /HİÇ GİYİLMEMİŞ/ MOR YAZMALI KIZ BİR EFSANE COĞRAFYASI Ş İ R E M E N L İ… TANDIRNÂME KİTAP TANITIMI -----------: “HAYAT BAHÇESİ” ve BAHÇİVANI GÖZLERİN FAZIL HÜSNÜ DAĞLARCA YEL BAYRAĞI VE SERVİ "UMUT YOK OLUNCA AT KOŞMAZMIŞ" ŞEHRİMİZ 5. KİTAP FUARI VE DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ… BİR KIYAK ŞİİR PROGRAMI... AH O HARMAN GECELERİ AH!.. RAHMETLE... E L L E R İ N KÖY TÜRKÜLERİMİZ MUSTAFA YARALI VE ŞİİRİ DÜŞ ARDI GİDİŞLER "ISLAK HAYÂL…" E S İ L A BİR SEVDA MATALI YOKLUĞUNA YAPIŞMAK Z E K İ  M Ü R E N (Ö:24.09.1996) 26.ÖLÜM YILDÖNÜMÜNDE RAHMETLE… BİR FASL-I AKŞAM DEMİNDE… HÜSNÜHÂL KON KAFE'DEN BU GÜNE GARİPLİĞİM… KÖY TÜRKÜLERİMİZ AYRILIK GÖZ İLE KAŞ ARASIDIR MORUN ÖTESİNDEKİ SES HEMŞEHRİMİZ DR. RAHMİ DUMAN AHİRETE GÖÇ EDEN DEĞERLERİMİZ BATMA Kİ UFKUMDAN KIRILAN DALIN TÜRKÜSÜ YALNIZLIK VE ŞAİR /HİÇ GİYİLMEMİŞ/ YAĞMUR SAF/SU TATLI… 'KALENİN BURCUNDAYIM' ANNE
NAMAZ VAKİTLERİ
PUAN DURUMU
  • Süper LigOP
  • 1Galatasaray2254
  • 2Fenerbahçe2145
  • 3Başakşehir FK2140
  • 4Beşiktaş2139
  • 5Adana Demirspor2138
  • 6Trabzonspor2238
  • 7Kayserispor2132
  • 8Konyaspor2127
  • 9Fatih Karagümrük2126
  • 10Gaziantep FK2225
  • 11Alanyaspor2225
  • 12Sivasspor2224
  • 13Antalyaspor2124
  • 14Hatayspor2123
  • 15MKE Ankaragücü2122
  • 16Kasımpaşa2222
  • 17Giresunspor2121
  • 18İstanbulspor2221
  • 19Ümraniyespor2114
Gazete Manşetleri
Yol Durumu
BURÇ YORUMLARI
  • KOÇ
    Koç Burcu
  • BOĞA
    Boğa Burcu
  • İKİZLER
    İkizler Burcu
  • YENGEÇ
    Yengeç Burcu
  • ASLAN
    Aslan Burcu
  • BAŞAK
    Başak Burcu
  • TERAZİ
    Terazi Burcu
  • AKREP
    Akrep Burcu
  • YAY
    Yay Burcu
  • OĞLAK
    Oğlak Burcu
  • KOVA
    Kova Burcu
  • BALIK
    Balık Burcu
ANKET OYLAMA TÜMÜ
E-Bülten Kayıt
ARŞİV ARAMA